Халқимизда оила муқаддас ва силаи раҳм мустаҳкамлиги туфайли элимиз бағри кенг. Шунинг учун оила қураётган ёшлар учун тўйлар қилиб, элга дастурхон ёзилади. Зеро ана шу меҳр-оқибат ҳамжиҳатлик туйғулари тўйларимизда намоён бўлади. Лекин рўзғорбоши бўлган одам тўй қиламан деб қийналиб қолмаслиги керак. Аллоҳ таоло Қуръони каримда ўзи суйган сифатлари орасида тежамкорликни алоҳида зикр қилади: “Улар Раҳмоннинг суюкли бандалари эҳсон қилганларида исроф ҳам, хасислик ҳам қилмаслар. Тутган йўллари унинг ўртасида мўътадилдир” (Фурқон сураси, 67-оят).
Пайғамбаримиз алайҳиссалом: “Ким тежамкорлик қилса, Аллоҳ уни бой қилади. Ким исроф қилса, Аллоҳ уни фақир қилади. Ким тавозе қилса, Аллоҳ унинг обрўсини кўтаради. Ким зулм қилса, Аллоҳ уни хор қилади” дея марҳамат қилганлар (Имом Баззор ривояти).
Афсуслар бўлсинки, нафс амри дабдабалар, узундан-узун машиналар карвони, шовқин-суронлар, хорижий сериалларга тақлид қилишлар, куёвнинг салом қилиши, ҳисобсиз тоғоралар, ҳеч қачон ҳеч ким эгнига илмайдиган сарпо-суруқлар қилиш эвазига одамларимиз ўзлари давлат даражасида чоралар кўрилишига мажбур бўлиб қолди. Ҳамманинг кўнглида тоғдек андиша: у ҳам бўлса, одамлар нима дейди?
Муҳтарам Президентимиз айтганидек, олдида тўйи бор одам санаторияга бормайди, дўхтирга кўринмайди, меҳнат таътили нима билмайди ва соғлиғини бой беради. Айни ўсиш ёшидаги болаларини жисми талаб қилиб турган егуликлардан қисади, унинг жисмонан соғлом ўсишига шароит қилиб бера олмайди. Ўқиш ўрганиш керак бўлган боласининг китоб олишига, тўгаракка қатнашиб, тўлақонли билим олиши учун имконият ярата олмайди. Ўзбекистон мусулмонлари идорасининг “Тўй, маросим ва маъракаларни меъёрида ўтказиш” ҳақида чиқарган Фатвосида : “Шариатмизда жорий бўлган никоҳ ҳамда ақиқа тўйларини қариндош ва яқин қўшнилар доирасида дабдабасиз, исрофгарчиликсиз ўтказиш мақсадга мувофиқдир. Зеро никоҳ тўйидан мақсад шаръий никоҳни эълон қилиш бўлса, ақиқадан мурод жонлиғ сўйиб Аллоҳга шукрона келтиришдир”. Бу икки мақсад озчилик доирасида ҳам ҳосил бўлаверади, дейилган. Шариат ҳукми шундай экан, ўзимизни бунчалик қийнашнинг зарурати бормикин? Ким ўзарчиликка тўй қилишда соғлиғимизни бой берамиз, ота-онамиз хизматларини тузук-қуруқ адо этолмаймиз. Сарфлаган маблағимиздан ҳеч қанча савоб олмаймиз. Аксинча гуноҳ ишлаб олишимиз тайин. Фатвонинг давомида “Исроф” деганда фақат овқатнинг ортиб қолиши ёки оёқ ости бўлишини тушунмаслик керак, балки ноўрин жойга қилинган эҳсон ҳам исрофдир. Чунки хайр-эҳсон ва зиёфат беришдан асосий мақсад муҳтож ва фақирликлар моддий ёрдам кўрсатишдир, деб ёзиб қўйилган. Ушбу масала шахсан давлатимиз раҳбари эътибор қаратаётгани тўй ва маросимлар шахсий иш эмас, мамлакат ва миллат тақдирига дахлдор, ижтимоий аҳамиятга эга масала эканини кўрсатади. Зеро халқимизнинг миллий табиатига ярашмайдиган, оиалаларнинг моддий аҳволини оғирлаштирадиган, уларнинг турмушини издан чиқарадиган ҳолатларга барҳам беришни бугун ҳаётнинг ўзи талаб қилмоқда. Шундай экан, азизлар, ўзимизнинг оёғимизга ўзимиз солиб олган банддан халос бўлайлик. Тўй маросимларимиз том маънода халқимизнинг эзгу қадриятларини ўзида мужассам этадиган одамларимиз ўртасида ўзаро аҳиллик ва меҳр-мурувват туйғуларини мустаҳкамлашга хизмат қиладиган бўлсин. Меҳрибон парвардигор ҳаммамизга ўзи буюрган, жаноби пайғамбаримиз тавсия этган йўллардан юришни насиб этсин!
Қурбонали ПИРМАТОВ,
Бешариқ тумани “Узун” масжиди имом-хатиби
