Фарзанд – қалб райҳони. Ёшлик чоғида болакай ўз ҳатти-ҳаракатлари билан кўзимизни қувнатиб, хонадонимизга шодлик олиб келса, улғайгани сари ўз ютуқлари, ўзгаларга бўлган ҳурмат-эътибори, билими, камолоти, маданиятию маънавияти билан ота-онасига раҳмат келтириб, оиласининг номини сақлайди. Фарзандларни камолотга етказиш, ҳар томонлама баркамол, ақлли, доно, зукко қилиб тарбиялашда ота-оналарнинг ўрни беқиёс. Ислом таълимоти ёшларнинг ҳар томонлама комил инсон бўлиб етишишларини талаб қилади.
Ҳадиси шарифларда келтирилишича: “Кишининг ўз фарзандини чиройли одоб-ахлоқ билан тарбиялаши кўп миқдордаги нафл садақа беришидан яхшироқдир”.
Бошқа бир ҳадисда: “Ота болага гўзал одобдан яхшироқ нарсани бера олмайди” дейилган.
Исломда болалар тарбияси ота-онанинг энг масъулиятли ва узоқ давом этадиган бурчларидир. Ота-онанинг фарзанд неъматига ҳақиқий шукрлари ҳам айнан тарбия масъулиятини шараф билан адо этиш орқали юзага чиқади. Шунинг учун ҳам ота-она болаларига доимо яхши ва гўзал ўрнак бўлишлари лозим. Ҳар бир бола учун унинг ота-онаси дунёдаги энг улуғ кишилардир. Бола ота-онасига тақлид қилади ва улардан ўрнак олади. Ота-она фарзандларига намуна бўлишлари билан бирга, уларга одобни зерикмасдан, қунт билан ўргатиб боришлари лозим.
Ҳадиси шарифда: “Фарзандларингизни ҳурматланг ва уларнинг одобини гўзал қилинг” деб таъкидланади.
Бола ота-она ҳузуридаги омонат бўлиб, нимани ўргатилса ўшани қилади. Агар яхшилик ўргатилса савобига ота-она ва устозлари шерик бўлади. Агар ёмонлик ўргатилса гуноҳига ота-она ва устозлари шерик бўлади. Уларнинг покиза қалбларини яхшиликка мойил қилиб, ёмонликка нисбатан нафрат хиссини уйғотиш лозимдир. Ана шундагина фарзандларимиз ҳалолликка ёндошиб, ёмонликларнинг барча ҳилларидан узоқда бўлишга ҳаракат қилади.
Одоб-ахлоқ, ор-номус каби боқий қадриятлар халқимиз маънавиятининг ажралмас қисмига айланиб кетган. Афсуски бугунги кунда “оммавий маданият” ниқоби остида ёшларимизга турли ёт ғоялар, маънавий бузуқлик ва ахлоқсизликларни тарғиб этишга уринаётган айрим ғаламислар айнан шу қадриятларимизни йўқ қилишга уринаётгани сир эмас. Мана шундай вазиятда ота-оналар тарбиядек шарафли вазифани адо этишда сусткашликка йўл қўймасликлари лозим. Чунки фарзанд тарбиясида озгина лоқайдликка йўл қўйилса орқасидан турли ёмонликлар келиб чиқиши мумкин.
Ҳазрати Али (р.а): “Ўзингизга ва аҳлингизга яхшиликни таълим беринглар ва уларни одобли қилинглар”, деганлар.
Демак ҳар бир ота-она фарзанднинг имон-эътиқоди, одоб-ахлоқи ва бошқа жиҳатларига мунтазам аҳамият бериши лозим. Фарзанд – ота-она учун бир синов, унинг қалби покиза гавҳар. У ҳар қандай нақшни қабул қилаверади. Фарзандларимизга шундай тарбия берайликки, улар ўз-ота-боболарига, ўз тарихи ва она Ватанига содиқ бўлиб қолишсин. Чунки илмли, одобли, фаросатли одам ҳаётда ўз ўрнини топиб олади. Зеро оилада олинган ҳаёт илми ҳам уларга сув ва ҳаводек зарур.
Хулоса қилиб айтсак, ёшларимизнинг ҳар томонлама комил, гўзал хулқли, мустақил фикр ва дунёқарашга эга, турли салбий одат ва иллатлардан холи равишда вояга етказишда албатта ота-оналарнинг ўрни беқиёсдир. Мана шундай ёшлар мустақил Ўзбекистонимизнинг келажаги, ишончи ва давомчиси бўла олади.
Холмурод МАМАЖОНОВ,
Фарғона шаҳар “Уммул қуро” масжиди имом-хатиби
