Мадинаи Мунаввара – Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳижрат қилган, Қуръони каримнинг бир қанча оятлари нозил бўлган, саҳобалар юрган, Пайғамбаримизнинг муборак таналарини ўз бағрига олган, улуғ саҳобаи киромлар дафн этилган, Маккадан кейинги энг фазилатли шаҳар.
Мадина – Аллоҳ таоло мадҳ этган шаҳар. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бундай деганлар: “Албатта, Аллоҳ таоло Мадинани Тоба деб номлаган”.
“Тоба” – “покиза”, “озода”, “хушрўй” каби маъноларни англатади.
Мадина – йўллари фаришталарга тўла, унинг эшикларини фаришталар қўриқлайдиган шаҳар.
Шу сабаб, бу муборак нурли шаҳарга вабо ҳам, Дажжол ҳам кира олмайди. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Мадинанинг йўлларида фаришталар бор. Унга ўлат ҳам, Дажжол ҳам кира олмайди”, деганлар (Имом Бухорий ривояти).
Бошқа ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бундай дейдилар: “Мадинага Масиҳ Дажжолнинг қўрқинчи кирмайди. Ўша кунда унинг етти эшиги бўлиб, ҳар эшикда иккитадан фаришта туради” (Имом Бухорий ривояти).
Мадина – Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам яхши кўрган, унга ошиққан шаҳар. Анас розияллоҳу анҳу айтади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам қачон сафардан келиб, Мадинага назарлари тушса, уловларини тезлатар ва агар бирор уловда бўлсалар, унга муҳаббатларидан ҳалиги уловни қистар эдилар” (Имом Бухорий, Имом Термизий ривояти).
Мадина – Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам унинг ҳаққига кўп дуолар қилган шаҳар. Анас розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадис Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Аллоҳим! Мадинада Маккага берган баракангдан икки ҳисса кўп қилгин”, дедилар (Имом Бухорий ривояти).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бу муборак шаҳарнинг ҳаққига яна бундай дуо қилганлар: “Аллоҳим! Бизга худди Маккага бўлган муҳаббатимиз каби ёки ундан ҳам кучлироқ қилиб Мадинани севимли қилгин” (Имом Бухорий ривояти).
Бундан ташқари Мадинаи шарифда Набий алайҳиссаломнинг масжидлари, муборак Бақиъ қабристони, Ислом тарихида илк қурилган Қубо масжиди, Қиблатайн масжиди, Уҳуд тоғи кабилар ҳам бор.
* * *
Madinai Munavvara – Rasululloh sollallohu alayhi vasallam hijrat qilgan, Qur’oni karimning bir qancha oyatlari nozil bo‘lgan, sahobalar yurgan, Payg‘ambarimizning muborak tanalarini o‘z bag‘riga olgan, ulug‘ sahobai kiromlar dafn etilgan, Makkadan keyingi eng fazilatli shahar.
Madina – Alloh taolo madh etgan shahar. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bunday deganlar: “Albatta, Alloh taolo Madinani Toba deb nomlagan”.
“Toba” – “pokiza”, “ozoda”, “xushro‘y” kabi ma’nolarni anglatadi.
Madina – yo‘llari farishtalarga to‘la, uning eshiklarini farishtalar qo‘riqlaydigan shahar.
Shu sabab, bu muborak nurli shaharga vabo ham, Dajjol ham kira olmaydi. Nabiy sollallohu alayhi vasallam: “Madinaning yo‘llarida farishtalar bor. Unga o‘lat ham, Dajjol ham kira olmaydi”, deganlar (Imom Buxoriy rivoyati).
Boshqa hadisda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bunday deydilar: “Madinaga Masih Dajjolning qo‘rqinchi kirmaydi. O‘sha kunda uning yetti eshigi bo‘lib, har eshikda ikkitadan farishta turadi” (Imom Buxoriy rivoyati).
Madina – Rasululloh sollallohu alayhi vasallam yaxshi ko‘rgan, unga oshiqqan shahar. Anas roziyallohu anhu aytadi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam qachon safardan kelib, Madinaga nazarlari tushsa, ulovlarini tezlatar va agar biror ulovda bo‘lsalar, unga muhabbatlaridan haligi ulovni qistar edilar” (Imom Buxoriy, Imom Termiziy rivoyati).
Madina – Nabiy sollallohu alayhi vasallam uning haqqiga ko‘p duolar qilgan shahar. Anas roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadis Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Allohim! Madinada Makkaga bergan barakangdan ikki hissa ko‘p qilgin”, dedilar (Imom Buxoriy rivoyati).
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bu muborak shaharning haqqiga yana bunday duo qilganlar: “Allohim! Bizga xuddi Makkaga bo‘lgan muhabbatimiz kabi yoki undan ham kuchliroq qilib Madinani sevimli qilgin” (Imom Buxoriy rivoyati).
Bundan tashqari Madinai sharifda Nabiy alayhissalomning masjidlari, muborak Baqi’ qabristoni, Islom tarixida ilk qurilgan Qubo masjidi, Qiblatayn masjidi, Uhud tog‘i kabilar ham bor.
Davron NURMUHAMMAD
