Омад – инсон ҳаётида бирор ютуққа, фойдага эришиши ёки ишларининг ўнгидан келишидир. Бу каби муваффаққият молиявий томонлама ёки турмуш ҳаёти жиҳатидан бўлсин. Кўпчилик инсонлар “омад” тушунчасига қандайдир тасодифий ва кимга насиб қилиши номаълум бўлган тушунчадек қарашади.
Кўпчилик инсонлар ҳозирги ҳаётимиздаги бадавлат, машҳур шахсларни молиявий томонлари эътиборидан омадли деб биладилар. Аслида қандай?
Исломда омадга қандай қаралади? Мусулмон киши учун ҳаёти давомида унга манфаати тегиб турган, кишининг ўзи ундан моддий ёки маънавий томондан фойда олиб турган ҳар бир нарса ёки ҳолат унинг учун омаддир. Омадни бошқа бир кенгроқ ном билан Аллоҳнинг берган неъмати, ёрдами деб атасак янада ўринли бўлади. Агар ана шу Роббимиз томонидан берилган неъматлар билан инсон дунё ва охиратида фойдаси тегадиган ҳасанотларни тўплаб олса, бу у учун икки дунёсида омад келтирган бўлади.
Мусулмонга берилган энг катта омад иймон неъматидир. Чунки, Аллоҳ таоло жаннатни, Ўзининг ризолиги ва ҳуснини кўришни фақат ва фақат иймонли бандасига насиб этади. Кишига берилган қувват, танаси ва аъзоларининг соғлиги, кўриши, гапира олишлик, эшитиш, юриш, тушуниш, тириклик, хусн, ақл, заковат, илм, ота-онаси, фарзандлари, аёли, оиласи ва юртини тинчлиги, ризқини етиб тургани, касб-кори ва бошқа ҳамма-ҳаммаси неъматдир. Бу неъматларни ҳаққини жойига қўйиб ато этса, дунё ва охиратда омадли бандалардан бўлади.
Хўп, инсонга омад, мувоффақият, ютуқ келди. Нима қилади? Аллоҳ таоло нима қилиш кераклигини ҳабиби Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга ўз каломининг “Наср” сураси таълимини берган. Бу сурада Аллоҳ таоло ўз расули ва ҳабибига яқинда Макка фатҳ этилиши ва унинг аҳлининг ҳаммаси гуруҳ-гуруҳ бўлиб исломга кириши ҳақида башорат берган. Роббисидан келган бу нусратга қандай жавоб қайтаришни ҳам одобини билдирган.
“(Эй, Муҳаммад,) қачонки, Аллоҳнинг ёрдами ва ғалаба келганда ва одамлар тўп-тўп бўлишиб, Аллоҳнинг дини (Ислом)га кираётганларини кўрганингизда, дарҳол, Раббингизга ҳамд билан тасбеҳ айтинг ва Ундан мағфират сўранг! Зеро, У тавбаларни қабул қилувчи Зотдир”.
Демак, инсонга келаётган омад, мувоффақият, ютуқ, ғалаба бу – Аллоҳнинг нусрати, яъни ёрдами бўлар экан. Бундай ёрдам келганда эса Роббимизга ҳамд билан тасбеҳ: “Субҳааналлоҳи ва биҳамдиҳ(и)” ва истиғфор: “Астағфируллоҳ ва атуубу илайҳ” ни кўпайтишимиз кераклиги маълум бўлади.
Аллоҳнинг нусратига қандай эришилади? Бунинг учун нима қилишимиз керак?
Устоз аҳли илмларимиздан Мубашшир Аҳмад домла ҳафизаҳуллоҳ: “Қуръони каримнинг нусрат сўрагунгача бўлган тавсияларига эътибор қаратинг:
“… Бизни авф эт, мағфират қил ва раҳм эт. Бас, бизни кофир қавмлар устидан ғолиб қил” (Бақара, 286).
Банда нусратга лойиқ бўлиши учун Аллоҳдан авфу мағфират сўраши, Унинг раҳматидан умидвор бўлиши, Парвардигорни ҳақиқий Ҳожа ўлароқ эътироф этиши керак. Яна ўша ҳолда ҳам нусрат ваъда қилинмаяпти, балки нусрат сўрашга изн бериляпти. Чунки гуноҳлардан покланган, фақат Аллоҳниинг раҳматидан умидвор бўлиб ва фақат Аллоҳни ҳожам дея тутган мўмингина нусрат сўрашга ҳақли.
Гуноҳларга ботган, уларни енгил санайдиган, Аллоҳнинг раҳмати қолиб, фақат ўзига ишонган ва инсонлар ҳамда мол-дунёни ўзига илоҳ қилиб олганлар Аллоҳнинг нусратига ҳақли эмаслар. Бинобарин, ундайларга нусрат (омад) ёр бўлмаса, хайрон бўлмасинлар!
Мусулмонларнинг заиф ва чорасизлигидан, дуоларимиз мустажоб бўлмаётганидан ҳайрон қолганимизда, мазкур оят таълимотларини ўзимизга ва ҳолимизга татбиқ этайлик”.
Нодирбек НИШОНОВ,
Фарғона шаҳар “Муҳаммад авлиё” масжиди имом-ноиби
