Савол: Ассалому алайкум!
— Мен Японияда ўқийман. Японларда бирор кимни ишга жойлаб қўйса, маълум миқдорда пул олиш одати бор. Масалан, бирор дўконга ишчи керак бўлиб, мен ишсиз юрган одамни шу ерга ишга олиб келсам, дўкондордан пул оламан. Бу нарса ҳозирда ўзбеклар орасида ҳам кенг тарқалган. Савол шуки, бу ишни қилиш тўғрими? Ишга жойлаштириб, эвазига пул олиш мумкинми?
Жавоб: Ва алайкум ассалом!
— Иш топиб бергани учун бир марталик ҳақ олса, жоиз бўлади. Чунки даллоллик эвазига ҳақ олишни фуқаҳоларимиз жоиз дейишган. Аммо “Сен шу ерда қанча ишласанг, ҳар ойлигингдан менга шунчадан бериб турасан”, деб, ҳар ой ҳақ олиши мутлақо ҳалол бўлмайди. Зеро унинг хизмати иш топиб бериш билан якунига етган бўлади. Ундан кейин оладиган пули ҳеч бир эвазсиз (меҳнатсиз) олинган бўлади. Бу эса унга ҳалол бўлмайди.
Лекин иш топиб бераётган шахс бошқага ёрдам бериш, ишсиз юрганнинг ҳожатини чиқариш мақсадида пул олмасдан шу ишни қилса, катта ажрга эга бўлади. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази
***
Savol: Assalomu alaykum!
— Men Yaponiyada o‘qiyman. Yaponlarda biror kimni ishga joylab qo‘ysa, ma’lum miqdorda pul olish odati bor. Masalan, biror do‘konga ishchi kerak bo‘lib, men ishsiz yurgan odamni shu yerga ishga olib kelsam, do‘kondordan pul olaman. Bu narsa hozirda o‘zbeklar orasida ham keng tarqalgan. Savol shuki, bu ishni qilish to‘g‘rimi? Ishga joylashtirib, evaziga pul olish mumkinmi?
Javob: Va alaykum assalom!
— Ish topib bergani uchun bir martalik haq olsa, joiz bo‘ladi. Chunki dallollik evaziga haq olishni fuqaholarimiz joiz deyishgan. Ammo “Sen shu yerda qancha ishlasang, har oyligingdan menga shunchadan berib turasan”, deb, har oy haq olishi mutlaqo halol bo‘lmaydi. Zero uning xizmati ish topib berish bilan yakuniga yetgan bo‘ladi. Undan keyin oladigan puli hech bir evazsiz (mehnatsiz) olingan bo‘ladi. Bu esa unga halol bo‘lmaydi.
Lekin ish topib berayotgan shaxs boshqaga yordam berish, ishsiz yurganning hojatini chiqarish maqsadida pul olmasdan shu ishni qilsa, katta ajrga ega bo‘ladi. Vallohu a’lam.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi
