Анас ибн Молик розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган хадисда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бани Исроил етмиш икки фирқага бўлинди. Улардан етмиш бир фирқа ҳалок бўлди, фақат биттаси Аллоҳнинг азобидан омон қолди. Шунингдек, менинг умматим етмиш уч фирқага бўлинади, шулардан етмиш иккитаси халок бўлади, фақат биттаси нажот топади”, дедилар. Шунда: “Эй Аллоҳнинг Расули! Омон қоладиган ўша фирқа қайси?” деб саҳобалардан бир жамоа сўраганида Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Улар аҳли жамоатдир” дея жавоб бердилар.
Дарҳақиқат, уламолар нажот топувчи йўналиш бу “аҳли сунна вал жамоа” эканига иттифоқ қилишган. “Аҳли сунна” дегани Муҳаммад алайҳиссаломнинг суннатларига эргашувчилар ва “вал жамоа” сўзи эса мусулмонларнинг кўпчилиги, ортидан юрувчиларни англатади. Ёки “аҳли сунна вал жамоа” номи қисқартирилиб “Суннийлик йўналиши” деб ҳам юритилади.
Азалдан суннийлик йўналиши ақидада мотуридия ёки ашария таълимотига, фиқҳда эса тўрт мазҳаб – ҳанафий, моликий, шофеъий ва ҳанбалий мазҳабларига мансуб бўлган мусулмонлардан ташкил топган суннийлик йўналишини ташкил қилади. Бизнинг юртимиз мусулмонлари ҳам ақидада мотуридия таълимотига, фиқҳда эса ҳанафий мазҳабига амал қилиб келадилар.
Афсуски, кейинги пайтларда Исломнинг соф ақидасидан бехабар бўлган, динни ниқоб қилиб ўз ғаразли мақсадига эришиш ниятидан бўлган ғаним кимсалар ёшларни онгига салбий таъсир ўтказиб ва ўз ватанига, миллатига ҳаттоки динига нисбатан бузғунчи, ботил ақидаларни тарғиб қилмоқдалар. Ҳозирда эса диний ҳамда дунёвий паст даражада бўлган, ўзи тўлиқ диний маълумотга эга бўлмаган бузғунчи оқимнинг қўштирноқ ичидаги пешволари томонидан ўзларича шаръий фатво бериш, жиҳод эълон қилиш, мўмин мусулмонларни кофирга чиқариш ва улар яшаб турган мамлакатларни куфр диёри деб атаб, у ердан ҳижрат қилиш каби улкан масъулиятни талаб қиладиган гапларни гапириб, ўзларини манфур мақсади йўлида, ҳатто Аллоҳнинг каломи муқаддас Қуръон оятларини бузиб талқин қилмоқдалар. Бу эса бугун барчамиз фарзандларимизни адашган оқимлар таъсирига тушиб қолмасликлари учун доимо огоҳ бўлишимиз, муқаддас ислом динимизни пок сақлаш, Ислом динидаги ақидавий йўналишлар ва фиқхий мазҳаблар тўғрисида тегишли бўлган маълумотларни ҳамда тўғри ақида билан ботил ақида билан ўртасидаги фарқлай олиш қобилиятини ўргатишимиз ва ўзимиз ҳам пухта ўрганишимиз керак.
Аллоҳ таоло Қуръони каримда: “Ва барчангиз Аллоҳнинг арқони бўлмиш (Қуръонга) боғланингиз ва бўлинмангиз ҳамда Аллоҳнинг сизларга берган неъматини эсланг, бир-бирингизга душман бўлган пайтларингизда дилларингизни ошно қилиб қўйдию, сизлар унинг неъмати сабаб биродарларга айландингиз” (Оли Имрон сураси, 103-оят) деб марҳамат қилган.
Абу Хурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Пайғамбаримииз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларига қурайш қабиласидан бўлган мушриклар “Қадар” масаласида жанжаллашгани келди. Шунда Аллоҳ таоло томонидан “Албатта жиноятчилар гумроҳлик ва хатоликдадир, улар юзтубан ҳолларида дўзах сари судраладиган кунда уларга дўзах таъсирини татиб кўринг дейилади. Албатта, биз ҳар бир нарсани ўлчов билан яратдик” (Қамар сураси, 47-49 оятлар) деган мазмундаги оятлари нозил бўлди.
Шундай экан, бугунги кундаги адашган оқимлардан саналган Қадарийлар, Хорурийлар, Рофизийлар, Муржийлар, Жабарийлар, Жахмийлар, Салафийлар, Алавийлар ва Ҳизбут-таҳрир ва бошқа шу каби бузғунчи тўдалар йўли нотўғри эканлигини кенг оммага тушунтириш лозимдир. Бунинг учун эса Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтганлари каби нажот топиши умид қилинган жамоат йўлини маҳкам тутган, турли адашган фирқалардан, бидъат ишлардан ўзини тийилмоқ лозимдир. Бундай иллатдан ўзини муҳофаза қилганлар қиёмат кунига қадар фирқаларга бўлинмайдилар.
Илоҳо, барчамизга Ислом ақидасида ибодат қилиш насибу рўзи қилсин! Қиёмат кунида аҳли сунна вал жамоа тоифасидан бўлиш бахтига муяссар қилсин, чунки бу йўл нажот йўлидир!
Қурбонали ПИРМАТОВ,
Бешариқ тумани “Узун” масжиди имом-хатиби
