Жума намози аввалида Муфтий ҳазратлари мўмин-мусулмонларга ризқнинг зиёда бўлиш сабаблари, инсон ҳаётининг ажралмас ва муҳим қисми бўлган ҳалол ризқ топиш хусусида манфаатли суҳбат қилиб бердилар.

Шайх ҳазратлари суҳбат давомида ризқнинг зиёда бўлиш сабабларига тўхталиб, қўлидаги бор мол-мулкка шукр қилиш ва рози бўлиш, гуноҳ ва маъсиятлардан тийилиш, силаи раҳмда бардавом бўлиш ва уни узмаслик, ризқ топишда Аллоҳ таолога таваккал қилиш, истиғфорни кўп айтиш лозимлигини атрофлича тушунтириб бердилар.

Гўзал мавъизадан сўнг жума намози адо этилиб, элу юрт ҳаққига хайрли дуолар қилинди.

***

Bugun O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari poytaxtimizning Olmazor tumanidagi “Islomobod” jome masjidida jamoat bilan juma namozini ado etdilar.

Juma namozi avvalida Muftiy hazratlari mo‘min-musulmonlarga rizqning ziyoda bo‘lish sabablari, inson hayotining ajralmas va muhim qismi bo‘lgan halol rizq topish xususida manfaatli suhbat qilib berdilar.

Shayx hazratlari suhbat davomida rizqning ziyoda bo‘lish sabablariga to‘xtalib, qo‘lidagi bor mol-mulkka shukr qilish va rozi bo‘lish, gunoh va ma’siyatlardan tiyilish, silai rahmda bardavom bo‘lish va uni uzmaslik, rizq topishda Alloh taologa tavakkal qilish, istig‘forni ko‘p aytish lozimligini atroflicha tushuntirib berdilar.

Go‘zal mav’izadan so‘ng juma namozi ado etilib, elu yurt haqqiga xayrli duolar qilindi.

Ибн Атоуллоҳ Сакандарий раҳматуллоҳи алайҳ ўзининг ушбу ҳикматида банда учун энг азиз бўлган неъматлардан бири бўлмиш умр неъматини зое қилмаслик, унинг қадрига етиш ҳар бир мўминнинг таъкидланган бурчи эканини эслатмоқда.

Мўмин-мусулмон инсоннинг ўз ҳаётини тартибга солишида, ишларининг баракотли бўлишида, ибодатларининг қабул бўлишида, турмушининг гўзал бўлишида, бу дунё ва охиратда бахту саодатли бўлишида, хуллас, ҳаётнинг ҳар бир жабҳасида исломий маърифат керак, илм керак. Ана шунда ҳамма иш яхши, тўғри йўлга қўйилган бўлади.

Дунё яралибдики, инсоният ниманингдур ғами билан ҳаёт кечиради, лекин ўша ғами уни охири қаерга олиб боришини билмасада, умидини узмайди. Охири бориб умримизни сарҳисоб қилаётганимизда ортидан келган ғамимиз гоҳида яхши экани, баъзида эса ғалат йўл эканини англаймиз. Бир Форс олимининг қуйидаги мисраларига эътибор қаратинг:

Эй дўст, биё, то ғами фардо нахурем,
В-ин якдама умрро ғанимат шуморем.
Фардо, ки аз ин даёри куҳан даргузарем,
Бо ҳафтодҳазорон сарбасарем.

Яъни, дўстим кел, эрта ғамини емайлик, бир дамлик умрни ғанимат билайлик. Эрта, бу кўҳна диёрдан кетганимизда ҳамма ўтган уммат билан ёнма-ён бўламиз.

Аллоҳ таоло Ҳашр сурасида марҳамат қилади: “Эй иймон келтирганлар! Аллоҳга тақво қилинглар!  Ҳар бир жон эртанги кун учун нима тақдим қилганига назар солсин” (18-оят).

“Эртанги кун”дан мурод, қиёмат. Қиёмат нисбатан жуда яқин вақт, шунинг учун ҳам у “эрта” дейилади. Демак, ҳар бир инсон қиёмат куни учун нима иш қилганини ўйлаб қўйиши керак.

Албатта, қиёмат куни мол-дунё, мансаб, насаб, ёр-дўст ёрдам бера олмайди, балки иймон, Ислом ва қилинган яхши амаллар ёрдам беради. Шунинг учун ҳар бир одам қиёматга тайёргарлигини кўриб қўйиши, солиҳ амалларда бардавом бўлиши керак.

Ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу: «Ҳисоб-китоб қилинишингиздан олдин ўзингизни ўзингиз ҳисоб-китоб қилинг. Амалларингиз тортилишидан олдин ўзингиз тортинг», деганлар.

Абдуллоҳ ибн Масъуддан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Қиёмат куни Одам боласининг қадами Робби азза ва жалланинг ҳузуридан то У Зот ундан  беш нарса ҳақида сўрамагунича узилмас: умридан, уни нимага сарфлагани ҳақида; ёшлигидан, уни нимада ўтказгани ҳақида; молидан, уни қаердан касб қилди-ю, нимага инфоқ қилгани ҳақида ва илмига қандай амал қилгани ҳақида» дея марҳамат қилганлар.

Азиз биродарим, шундай экан, ўзимиз ва амалларимиз сарҳисоби биз учун қадрли доим, инсон бўлиб ва яна мусулмон ҳолда истиқомат қилар эканмиз, ўзимиздан яхши из қолдириб ортимиздан унинг савобидан насиба бориб турадиган амалларни фурсат борида қилиб олишимиз даркор.

Воҳидхон Камолов,
Сўх тумани бош имом-хатиби

«Эй иймон келтирганлар! Мол-мулкларингни ўртада ноҳақ (йўллар) билан еманглар! Ўзаро розилик асосида тижорат бўлса, у бундан мустасно. Шунингдек (бир-бирларингни ноҳақ) ўлдирманглар! Албатта, Аллоҳ сизларга раҳм-шафқатлидир».

Оятдаги «ўзларингни ўлдирманглар» жумласини бир неча хил тафсир қилишган. «Ўз жонларингга ўзларинг қасд қилманглар». Бу беш кунлик ҳаёт қийинчиликларига чидолмай ўз жонига қасд қилиш қатиъян тақиқланади.

Жундаб ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи васаллам) шундай марҳамат қилганлар: «Сизлардан илгари ўтганлардан бир киши жароҳатланди. Сабрсизлик қилиб қўл (томир)ини кесиб, кўп ўтмай, қон йўқотиб вафот этди. Аллоҳ таоло: «Бандам жонига қасд этди, унга жаннатни ҳаром қилдим», деди (Муттафақун алайҳ).

Демак юқорида келтирилган оят ва ҳадисларга мувофиқ ўз жонига қасд қилиш, ҳатто касаликка чидаёлмай ўлдириш ҳам катта куноҳ ҳисобланади. Ҳозирги кунда «фалончи ўз жонига қасд қилибди» деган гапларни кўп эшитяпмиз. Ўшалар динимизда ўз жонига қасд қилиш катта куноҳ эканлигини билишганида эди, бу ишларга асло йўл қўймаган бўлардилар.

Яна бир афсусланарли ҳолат шуки, ўз жонига қасд қилиш аёллар ўртасида кўпайиб бормоқда. Ҳаётдаги келишмовчиликлар, моддий таъминот ва бошқа сабаблар билан ўз жонига қасд қилган аёлларни эшитиб, улар бу қийинчиликлардан қутиламан дея шу ишга қўл уришади. Лекин абадий азобга қолишларини билишмайди. Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи васаллам): «Ким тоғдан ўзини ташлаб, жонига қасд қилса, у жаҳаннам оловида абадул-абад ўзини пастга ташлайди. Ким заҳар ичиб, жонига қасд қилса, у қўлида заҳарни тутиб, жаҳаннам оловида абадул-абад ўзини заҳарлайди. Ким ўзини ўзи темир билан ўлдирса, у қўлида темирни тутиб, жаҳаннам оловида абадул-абад у билан ўзини ўзи уради», деганлар.

Ўз жонига қасд қилиш мусулмон жамиятида бўлиши сиз ва биз учун катта фожеадир. Бундай оқибатдан Аллоҳнинг Ўзи асрасин!

Ҳасанбой ЮСУПАЛИЕВ,
Марғилон шаҳар «Зиё» масжиди имом-хатиби