Шунингдек, бу борада Саудия Ички ишлар вазирлигининг махсус баёноти ҳам илова қилинган.

Белгиланган тартибга мувофиқ Ҳаж амалларини бажариш учун зиёратчида “Ҳаж-2025” визаси бўлиши шарт.

Саудия Арабистони ҳукумати қолган барча турдаги визалар – умра, туризм, бизнес, зиёрат ва бошқалар билан ҳаж тадбирини амалга оширишга қатъий йўл қўймайди.

Тушунтириш ва огоҳлантиришларга қарамай, ҳозирда айрим турфирмалар ва учинчи давлатлар орқали фуқароларимизни ҳаж зиёратига жўнатишга ҳаракатлар кузатилмоқда.

Эслатиб ўтамиз, Саудия ҳуқуқ тартибот идораларитомонидан амалга оширилаётган рейдлар натижасида ноқонуний равишда Ҳаж ибодатини амалга оширишгауринган шахсларга нисбатан жазо чоралари қўлланилади ва мамлакатдан депорт қилинади.

Хусусан, ноқонуний йўллар билан ҳаж амалларини бажариш 20 мингдан 100 минг саудия риёлигача молиявий жарималар қўлланишига сабаб бўлади.

Шунингдек, фуқарони Саудиядан депортация қилиш ҳамда кейинги
10 йил давомида Подшоҳликка кириши тақиқланганлар рўйхатига киритилиши белгиланган.

Республикамизда “Ҳаж” тадбири Вазирлар Маҳкамасининг 2017-йил 7-июндаги 364-сон “Ҳаж” ва “Умра” тадбирларини ташкил этиш ва ўтказишни янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги қарори асосида ўтказилади.

Шунга кўра, “Ҳаж” тадбири Дин ишлари бўйича қўмита ва Саудия Арабистони Подшоҳлиги Ҳаж ваумра вазирлиги ўртасида ҳар йили имзоланадиган шартнома асосида Ўзбекистон мусулмонлари идораси томонидан амалга оширилади ҳамда бундай фаолият билан бошқа ташкилотларнинг шуғулланишига йўл қўйилмайди.

Шундай экан, юртдошларимизни турли алдов йўллари билан ҳажга олиб боришни ваъда қилаётган фирибгарларга ишонмасликка чақирамиз!

Азиз юртдошлар, огоҳ бўлинг, фирибгарларга алданманг!

***

Saudiya Arabistoni Haj va Umra vazirligidan kelib tushgan xabarnomaga ko’ra, ruxsatnomasiz haj amallarini bajarishga harakat qilish tegishli tartibda javobgarlikka tortiladi.

Shuningdek, bu borada Saudiya Ichki ishlar vazirligining maxsus bayonoti ham ilova qilingan.

Belgilangan tartibga muvofiq Haj amallarini bajarish uchun ziyoratchida “Haj-2025” vizasi boʻlishi shart.

Saudiya Arabistoni hukumati qolgan barcha turdagi vizalar – umra, turizm, biznes, ziyorat va boshqalar bilan haj tadbirini amalga oshirishga qatʼiy yoʻl qoʻymaydi.

Tushuntirish va ogohlantirishlarga qaramay, hozirda ayrim turfirmalar va uchinchi davlatlar orqali fuqarolarimizni haj ziyoratiga jo‘natishga harakatlar kuzatilmoqda.

Eslatib o‘tamiz, Saudiya huquq tartibot idoralaritomonidan amalga oshirilayotgan reydlar natijasida noqonuniy ravishda Haj ibodatini amalga oshirishgauringan shaxslarga nisbatan jazo choralari qo‘llaniladi va mamlakatdan deport qilinadi.

Xususan, noqonuniy yo’llar bilan haj amallarini bajarish 20 mingdan 100 ming saudiya riyoligacha moliyaviy jarimalar qo’llanishiga sabab bo‘ladi.

Shuningdek, fuqaroni Saudiyadan deportatsiya qilish hamda keyingi
10 yil davomida Podshohlikka kirishi taqiqlanganlar ro’yxatiga kiritilishi belgilangan.

Respublikamizda “Haj” tadbiri Vazirlar Mahkamasining 2017-yil 7-iyundagi 364-son “Haj” va “Umra” tadbirlarini tashkil etish va oʻtkazishni yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi qarori asosida o’tkaziladi.

Shunga koʻra, “Haj” tadbiri Din ishlari bo‘yicha qo‘mita va Saudiya Arabistoni Podshohligi Haj vaumra vazirligi o‘rtasida har yili imzolanadigan shartnoma asosida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tomonidan amalga oshiriladi hamda bunday faoliyat bilan boshqa tashkilotlarning shug‘ullanishiga yo‘l qo‘yilmaydi.

Shunday ekan, yurtdoshlarimizni turli aldov yoʻllari bilan hajga olib borishni vaʼda qilayotgan firibgarlarga ishonmaslikka chaqiramiz!

Aziz yurtdoshlar, ogoh boʻling, firibgarlarga aldanmang!

Учрашув аввалида юқори мартабали меҳмон давлатимиз раҳбарига Саудия Арабистони Подшоҳи Салмон Ол Сауд ва Валиаҳд, мамлакат Бош вазири Муҳаммад Ол Сауднинг саломи ва самимий тилакларини етказди. Вазир, шунингдек, Подшоҳнинг кўп миллатли Ўзбекистон халқига ҳадяси – муқаддас Каъба ёпинчиғи кисванинг бир парчасини топширди.

Ўзбекистон етакчиси, ўз навбатида, Саудия Арабистони раҳбариятига бебаҳо туҳфа ҳамда зиёратчиларимизнинг мусулмон дунёси марказлари – Макка ва Мадинада бўлиши учун яратилган имкониятлар ва қулай шароитлар учун чуқур миннатдорлик билдирди. Биргина ўтган йилнинг ўзида 800 мингдан зиёд фуқароларимиз Умра зиёратини, 15 минг нафари Ҳаж ибодатини адо этди.

Суҳбат чоғида ўзбекистонлик зиёратчиларга шарт-шароитлар ва кўрсатилаётган хизматлар сифатини янада яхшилаш, уларнинг Саудия Арабистонига ташрифи хавфсиз ва қулай бўлишини таъминлаш масалаларига алоҳида эътибор қаратилди.

***

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev 19 fevral kuni mamlakatimizda tashrif bilan bo‘lib turgan Saudiya Arabistoni Podshohligi haj va umra ishlari vaziri Tavfiq bin Favzon ar-Rabia boshchiligidagi delegatsiyani qabul qildi.

Uchrashuv avvalida yuqori martabali mehmon davlatimiz rahbariga Saudiya Arabistoni Podshohi Salmon Ol Saud va Valiahd, mamlakat Bosh vaziri Muhammad Ol Saudning salomi va samimiy tilaklarini yetkazdi. Vazir, shuningdek, Podshohning ko‘p millatli O‘zbekiston xalqiga hadyasi – muqaddas Ka’ba yopinchig‘i kisvaning bir parchasini topshirdi.

O‘zbekiston yetakchisi, o‘z navbatida, Saudiya Arabistoni rahbariyatiga bebaho tuhfa hamda ziyoratchilarimizning musulmon dunyosi markazlari – Makka va Madinada bo‘lishi uchun yaratilgan imkoniyatlar va qulay sharoitlar uchun chuqur minnatdorlik bildirdi. Birgina o‘tgan yilning o‘zida 800 mingdan ziyod fuqarolarimiz Umra ziyoratini, 15 ming nafari Haj ibodatini ado etdi.

Suhbat chog‘ida o‘zbekistonlik ziyoratchilarga shart-sharoitlar va ko‘rsatilayotgan xizmatlar sifatini yanada yaxshilash, ularning Saudiya Arabistoniga tashrifi xavfsiz va qulay bo‘lishini ta’minlash masalalariga alohida e’tibor qaratildi.

Таъкидлаш жоиз, мустаҳкам тарихий, маданий ва диний ришталарга асосланган Ўзбекистон – Саудия Арабистони алоқаларининг юқори даражаси икки давлат етакчилари раҳбарлигида олиб борилаётган ўзаро дўстона муносабатлар натижасидир.

Ҳаж ва умра ишлари вазири Тавфиқ бин Фавзон ар-Рабиа самимий қабул учун миннатдорлик билдириб, мазкур ташрифдан мақсад Ўзбекистон ва Саудия Арабистони Подшоҳлиги ўртасидаги ҳамкорлик муносабатларини янада такомиллаштириш, айниқса, ҳаж ва умра тадбирларини ташкил этиш сифатини ошириш, диний-маърифий, илмий-тадқиқот, туризм, транспорт соҳасидаги алоқаларни мустаҳкамлашга қаратилганини билдирди.

Вазир жаноблари Имом Бухорий, Имом Термизий, Форобий, Беруний, Ибн Сино каби уламоларнинг ислом маърифатига, жаҳон тамаддунига қўшган беқиёс ҳиссасини таъкидлаб, қадим маданият ва бебаҳо асори-атиқалар юрти бўлган Ўзбекистонга саудияликларни ҳам зиёратга тарғиб этишда фаол бўлишини айтиб ўтди.

Мулоқотда Дин ишлари бўйича қўмита раиси Содиқ Тошбоев мамлакатимизда ҳаж ва умра тадбирларини амалга оширишнинг ташкилий-ҳуқуқий асослари таъминлангани, фуқароларимизга қулайликлар, янада яхши имкониятлар яратиш бўйича тизимли ишлар қилиб келинаётгани, хусусан, умра тадбирларини намунали ташкил этиш, зиёратчиларга амалларни тўлиқ, хавфсиз бажариши учун муносиб шароитлар яратиш, уларнинг кафолатланган хизматлардан фойдаланишини таъминлаш мақсадида Республикамиз қонунчилигига мувофиқ Ўзбекистонда умра тадбирини ташкил этиш ваколати Ўзбекистон мусулмонлари идораси ҳамда 12 та ширкатга берилганини айтди. Ҳаж ва Умра ишлари билан боғлиқ ноқонуний хатти-ҳаракатларнинг олдини олиш бўйича тушунтириш ва тарғибот ишлари олиб борилаётганини таъкидлади.

Учрашувда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари, аввало, бундай ҳамкорликларга замин яратиб берилаётгани учун Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев ва Икки Муқаддас Масжид ходими Саудия Арабистони Подшоҳи Салмон бин Абдулазиз Ол Сауд ва Валиаҳд шаҳзода Муҳаммад бин Салмонларга миннатдорлик билдириш асносида юртдошларимиз учун ҳаж квотаси сўнгги йилларда 3 баробарга оширилиб, ҳар йили 15 минг нафар ҳамюртимиз ҳожилик бахтига мушарраф бўлаётгани, умра зиёратчилари сони бир неча юз мингни ташкил этаётгани, уларга бўлган ҳурмат-эътибор, шарт-шароитлар борган сари яхшиланиб бораётганини эътироф этдилар.

Шунингдек мулоқотда Президентимиз томонидан очиқлик сиёсати олиб борилаётгани, айниқса, мамлакатларимиз ҳукуматлари ва вазирликлари ўртасида энергетика, божхона, фуқаро авиатсияси, туризм, қишлоқ хўжалиги, соғлиқни сақлаш, меҳнат муносабатлари каби соҳаларда ҳамкорликка доир кўплаб ҳужжатлар қабул қилингани тилга олинди. Икки давлат ўртасида илмий-тадқиқот ишларида кенг кўламли ҳамкорлик қилиш, дин уламолари иштирокида анжуманлар ўтказиш, Саудия Арабистони фуқаролари Ўзбекистоннинг Самарқанд, Бухоро, Термиз каби қадимий шаҳарларига зиёратга келишларини ташкил этиш каби ишларни ривожлантириш борасида таклиф ва мулоҳазалар айтиб ўтилди.

Тавфиқ бин Фавзон ар-Рабиа Ўзбекистон томонидан билдирилган таклифларни атрофлича кўриб чиқиб, ижобий ҳал этишда бор имкониятни ишга солишини билдирди.

Мулоқот самимий ва кўтаринки руҳда бўлиб ўтди.

***

Bugun, 18 fevral kuni poytaxtimizdagi Simpoziumlar saroyida Saudiya Arabistoni Podshohligi Haj va umra ishlari vaziri Tavfiq bin Favzon ar-Rabia boshchiligidagi delegatsiya bilan O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar, O‘zbekiston Respublikasi Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiq Toshboyev va boshqa tegishli mutassaddilar ishtirokida muloqot bo‘lib o‘tdi.

Ta’kidlash joiz, mustahkam tarixiy, madaniy va diniy rishtalarga asoslangan O‘zbekiston – Saudiya Arabistoni aloqalarining yuqori darajasi ikki davlat yetakchilari rahbarligida olib borilayotgan o‘zaro do‘stona munosabatlar natijasidir.

Haj va umra ishlari vaziri Tavfiq bin Favzon ar-Rabia samimiy qabul uchun minnatdorlik bildirib, mazkur tashrifdan maqsad O‘zbekiston va Saudiya Arabistoni Podshohligi o‘rtasidagi hamkorlik munosabatlarini yanada takomillashtirish, ayniqsa, haj va umra tadbirlarini tashkil etish sifatini oshirish, diniy-ma’rifiy, ilmiy-tadqiqot, turizm, transport sohasidagi aloqalarni mustahkamlashga qaratilganini bildirdi.

Vazir janoblari Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Forobiy, Beruniy, Ibn Sino kabi ulamolarning islom ma’rifatiga, jahon tamadduniga qo‘shgan beqiyos hissasini ta’kidlab, qadim madaniyat va bebaho asori-atiqalar yurti bo‘lgan O‘zbekistonga saudiyaliklarni ham ziyoratga targ‘ib etishda faol bo‘lishini aytib o‘tdi.

Muloqotda Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiq Toshboyev mamlakatimizda haj va umra tadbirlarini amalga oshirishning tashkiliy-huquqiy asoslari ta’minlangani, fuqarolarimizga qulayliklar, yanada yaxshi imkoniyatlar yaratish bo‘yicha tizimli ishlar qilib kelinayotgani, xususan, umra tadbirlarini namunali tashkil etish, ziyoratchilarga amallarni to‘liq, xavfsiz bajarishi uchun munosib sharoitlar yaratish, ularning kafolatlangan xizmatlardan foydalanishini ta’minlash maqsadida Respublikamiz qonunchiligiga muvofiq O‘zbekistonda umra tadbirini tashkil etish vakolati O‘zbekiston musulmonlari idorasi hamda 12 ta shirkatga berilganini aytdi. Haj va Umra ishlari bilan bog‘liq noqonuniy xatti-harakatlarning oldini olish bo‘yicha tushuntirish va targ‘ibot ishlari olib borilayotganini ta’kidladi.

Uchrashuvda O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, avvalo, bunday hamkorliklarga zamin yaratib berilayotgani uchun O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev va Ikki Muqaddas Masjid xodimi Saudiya Arabistoni Podshohi Salmon bin Abdulaziz Ol Saud va Valiahd shahzoda Muhammad bin Salmonlarga minnatdorlik bildirish asnosida yurtdoshlarimiz uchun haj kvotasi so‘nggi yillarda 3 barobarga oshirilib, har yili 15 ming nafar hamyurtimiz hojilik baxtiga musharraf bo‘layotgani, umra ziyoratchilari soni bir necha yuz mingni tashkil etayotgani, ularga bo‘lgan hurmat-e’tibor, shart-sharoitlar borgan sari yaxshilanib borayotganini e’tirof etdilar.

Shuningdek muloqotda Prezidentimiz tomonidan ochiqlik siyosati olib borilayotgani, ayniqsa, mamlakatlarimiz hukumatlari va vazirliklari o‘rtasida energetika, bojxona, fuqaro aviatsiyasi, turizm, qishloq xo‘jaligi, sog‘liqni saqlash, mehnat munosabatlari kabi sohalarda hamkorlikka doir ko‘plab hujjatlar qabul qilingani tilga olindi. Ikki davlat o‘rtasida ilmiy-tadqiqot ishlarida keng ko‘lamli hamkorlik qilish, din ulamolari ishtirokida anjumanlar o‘tkazish, Saudiya Arabistoni fuqarolari O‘zbekistonning Samarqand, Buxoro, Termiz kabi qadimiy shaharlariga ziyoratga kelishlarini tashkil etish kabi ishlarni rivojlantirish borasida taklif va mulohazalar aytib o‘tildi.

Tavfiq bin Favzon ar-Rabia O‘zbekiston tomonidan bildirilgan takliflarni atroflicha ko‘rib chiqib, ijobiy hal etishda bor imkoniyatni ishga solishini bildirdi.

Muloqot samimiy va ko‘tarinki ruhda bo‘lib o‘tdi.

Ана шундай мулоқотлар доирасида Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази делегацияси Саудия Арабистони Хаж ва Умра вазирлигининг Жидда шаҳридаги қароргоҳида масъуллар билан учрашди. Делегацияни Хаж ва Умра вазирлигининг Халқаро алоқалар департаменти раҳбари ҳамда вазирнинг Жидда шаҳридаги вакили Ҳасан ибн Яҳё кутиб олди.

Самимий руҳда кечган учрашувда Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази директори Фирдавс Абдухолиқов ва Хаж ва Умра вазирининг Жидда шаҳридаги вакили Ҳасан ибн Яҳё ўртасида музокаралар бўлиб ўтди. Унда, бугунги кунда диний ислоҳотлар натижасида илмий тадқиқот, диний муассасалар ташкил этилгани ва бундан мақсад эса, диёримиздаги улуғ аждодларимизнинг маданий меросини тиклаш, асос солинган илмий таълим муассасаларини қайта ривожлантириш, фаолиятини ўрганиш, шу билан биргаликда халқаро ҳамкорликни йўлга қўйиш мақсад қилингани айтилди.

Ўзбекистон Президенти ташаббуси билан Саудия Арабистонидаги бой илмий, тарихий аҳамиятга эга бўлган музейлар, тарихий обидалар ва ислом цивилизациясини ўзида мужассам этган масканларни ўрганиш кўзда тутилгани ҳам эътироф этилди.

Учрашувда Саудия Арабистони ва Ўзбекистоннинг дўстона муносабатлари, дипломатик алоқалари юксак даражада эканлиги тилга олинди. Хусусан, роппа-роса бир йил аввал, Ўзбекистон Республикаси президенти Шавкат Мирзиёевнинг Саудия Арабистонига қилган ташрифи ҳамкорликни янги босқичга кўтаришга ёрдам бергани ҳам таъкидланди. Шунингдек, ўтган йили сентябрь ойида Хаж ва Умра вазири Ўзбекистонда бўлиб, кўплаб янги битимлар тузилишига эришилганини эслаб ўтди.

 — Президентимиз Шавкат Мирзиёев ушбу марказ музейини янги мазмун билан бойитиш бўйича бир қатор топшириқлар берган. Шу асосида, илмий жамоатчилик фикрлари ҳам ўрганиляпти, қатор қарорлар қабул қилиняпти. Халқаро тажрибани ўрганиш бўйича Президент томонидан берилган топшириқлар асосида, мана бугун Саудия Арабистонидамиз. Бир неча кун давомида делегациямизга яқиндан ёрдам бергани учун Саудия Арабистони ҳукумати, Вазир жаноблари ва барча масъулларга ўзимизнинг самимий миннатдорлигимизни билдирамиз. Музейлар фаолиятини ўрганиш, тажрибалар билан ўртоқлашиш фойдадан ҳоли бўлмади, – деди Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази директори.

Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази директори ушбу вазирлик масъулларини Тошкент ва Самарқанд шаҳарларида ўтадиган халқаро конгрессга таклиф қилди. Ўз навбатида, Хаж ва Умра вазирлигининг Халқаро алоқалар департаменти раҳбари Ҳасан ибн Яҳё бу таклифни самимият билан кутиб олгани ва албатта, иштирок этишга рози эканини билдирди.

Ҳасан ибн Яҳё Ўзбекистон ва Саудия Арабистони ўртасидаги ҳамкорлик мустаҳкам экани ва ўзи ҳам Ўзбекистонда бўлган вақти Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказига ташриф буюргани, унинг очилишини интиқлик билан кутаётгани, диний-маърифий соҳада марказ музейи экспозициясини янги мазмун билан бойитишда ҳар қандай кўмакка, фикр алмашишга тайёр эканини билдирди. Айниқса, Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази очилишига, музей учун Саудия Арабистони Подшоҳлиги муқаддас Каъба ёпинчиғи (кисва) бўлагини туҳфа қилиш истагини алоҳида таъкидлади. У  давлатларимиз ўртасидаги уч босқичли ҳамкорликка алоҳида тўхталиб ўтди.

— Авваламбор, Саудия Арабистони ва Ўзбекистон давлатлари раҳбарлари ўртасидаги дипломатик алоқалар мавжуд. Қолаверса, иккинчи босқичда – Дин ишлари бўйича қўмита ва Ўзбекистон мусулмонлари идораси ҳамда Хаж ва Умра вазирлиги ўртасида илмий алоқалар, дўстона муносабатлар яхши йўлга қўйилган. Мана энди эса, Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази раҳбари бошчилигидаги делегацияни Саудия Арабистонига ташрифи эса, икки давлат раҳбарлари ўртасидаги бўлиб ўтган мулоқотларнинг амалий натижаси деса бўлади. Таъкидлаш жоиз, Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказини қурилиши таҳсинга сазовор. Негаки, айнан ислом маданияти, цивилизацияси билан боғлиқ масалаларни бир марказда жам қилиш оқилона сиёсат, – деди Ҳасан ибн Яҳё.

Учрашув асносида, келгусидаги ҳамкорликнинг муҳим жиҳатлари ўзаро келишиб олинди. Ҳар икки томон ҳам ҳамкорликка очиқ эканини билдирди. Ўзбекистон маданий меросини ўрганиш ва оммалаштириш бўйича бутунжаҳон жамияти томонидан нашр этилган китоб-альбоми туҳфа этилди. Самимий руҳда кечган учрашув ҳамкорликни янада янги босқичларга олиб чиқиши эътироф этилди.

cisc.uz

***

Ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi va g‘oyasi bilan mamlakatimizda Islom sivilizatsiyasi markazi mega-loyihasi amalga oshirilmoqda. Markaz tomonidan xalqaro tajribani o‘rganish maqsadida bir qator xorijiy mamlakatlar ilmiy markazlari, muzey va kutubxonalari va sohaga oid idoralari bilan aloqalar o‘rnatilmoqda.

Ana shunday muloqotlar doirasida O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi delegatsiyasi Saudiya Arabistoni Xaj va Umra vazirligining Jidda shahridagi qarorgohida mas’ullar bilan uchrashdi. Delegatsiyani Xaj va Umra vazirligining Xalqaro aloqalar departamenti rahbari hamda vazirning Jidda shahridagi vakili Hasan ibn Yahyo kutib oldi.

Samimiy ruhda kechgan uchrashuvda O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov va Xaj va Umra vazirining Jidda shahridagi vakili Hasan ibn Yahyo o‘rtasida muzokaralar bo‘lib o‘tdi. Unda, bugungi kunda diniy islohotlar natijasida ilmiy tadqiqot, diniy muassasalar tashkil etilgani va bundan maqsad esa, diyorimizdagi ulug‘ ajdodlarimizning madaniy merosini tiklash, asos solingan ilmiy ta’lim muassasalarini qayta rivojlantirish, faoliyatini o‘rganish, shu bilan birgalikda xalqaro hamkorlikni yo‘lga qo‘yish maqsad qilingani aytildi.

O‘zbekiston Prezidenti tashabbusi bilan Saudiya Arabistonidagi boy ilmiy, tarixiy ahamiyatga ega bo‘lgan muzeylar, tarixiy obidalar va islom sivilizatsiyasini o‘zida mujassam etgan maskanlarni o‘rganish ko‘zda tutilgani ham e’tirof etildi.

Uchrashuvda Saudiya Arabistoni va O‘zbekistonning do‘stona munosabatlari, diplomatik aloqalari yuksak darajada ekanligi tilga olindi. Xususan, roppa-rosa bir yil avval, O‘zbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Saudiya Arabistoniga qilgan tashrifi hamkorlikni yangi bosqichga ko‘tarishga yordam bergani ham ta’kidlandi. Shuningdek, o‘tgan yili sentyabr oyida Xaj va Umra vaziri O‘zbekistonda bo‘lib, ko‘plab yangi bitimlar tuzilishiga erishilganini eslab o‘tdi.

— Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyev ushbu markaz muzeyini yangi mazmun bilan boyitish bo‘yicha bir qator topshiriqlar bergan. Shu asosida, ilmiy jamoatchilik fikrlari ham o‘rganilyapti, qator qarorlar qabul qilinyapti. Xalqaro tajribani o‘rganish bo‘yicha Prezident tomonidan berilgan topshiriqlar asosida, mana bugun Saudiya Arabistonidamiz. Bir necha kun davomida delegatsiyamizga yaqindan yordam bergani uchun Saudiya Arabistoni hukumati, Vazir janoblari va barcha mas’ullarga o‘zimizning samimiy minnatdorligimizni bildiramiz. Muzeylar faoliyatini o‘rganish, tajribalar bilan o‘rtoqlashish foydadan holi bo‘lmadi, – dedi O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori.

O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi direktori ushbu vazirlik mas’ullarini Toshkent va Samarqand shaharlarida o‘tadigan xalqaro kongressga taklif qildi. O‘z navbatida, Xaj va Umra vazirligining Xalqaro aloqalar departamenti rahbari Hasan ibn Yahyo bu taklifni samimiyat bilan kutib olgani va albatta, ishtirok etishga rozi ekanini bildirdi.

Hasan ibn Yahyo O‘zbekiston va Saudiya Arabistoni o‘rtasidagi hamkorlik mustahkam ekani va o‘zi ham O‘zbekistonda bo‘lgan vaqti O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga tashrif buyurgani, uning ochilishini intiqlik bilan kutayotgani, diniy-ma’rifiy sohada markaz muzeyi ekspozitsiyasini yangi mazmun bilan boyitishda har qanday ko‘makka, fikr almashishga tayyor ekanini bildirdi. Ayniqsa, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi ochilishiga, muzey uchun Saudiya Arabistoni Podshohligi muqaddas Ka’ba yopinchig‘i (kisva) bo‘lagini tuhfa qilish istagini alohida ta’kidladi. U  davlatlarimiz o‘rtasidagi uch bosqichli hamkorlikka alohida to‘xtalib o‘tdi.

— Avvalambor, Saudiya Arabistoni va O‘zbekiston davlatlari rahbarlari o‘rtasidagi diplomatik aloqalar mavjud. Qolaversa, ikkinchi bosqichda – Din ishlari bo‘yicha qo‘mita va O‘zbekiston musulmonlari idorasi hamda Xaj va Umra vazirligi o‘rtasida ilmiy aloqalar, do‘stona munosabatlar yaxshi yo‘lga qo‘yilgan. Mana endi esa, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi rahbari boshchiligidagi delegatsiyani Saudiya Arabistoniga tashrifi esa, ikki davlat rahbarlari o‘rtasidagi bo‘lib o‘tgan muloqotlarning amaliy natijasi desa bo‘ladi. Ta’kidlash joiz, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazini qurilishi tahsinga sazovor. Negaki, aynan islom madaniyati, sivilizatsiyasi bilan bog‘liq masalalarni bir markazda jam qilish oqilona siyosat, – dedi Hasan ibn Yahyo.

Uchrashuv asnosida, kelgusidagi hamkorlikning muhim jihatlari o‘zaro kelishib olindi. Har ikki tomon ham hamkorlikka ochiq ekanini bildirdi. O‘zbekiston madaniy merosini o‘rganish va ommalashtirish bo‘yicha butunjahon jamiyati tomonidan nashr etilgan kitob-albomi tuhfa etildi. Samimiy ruhda kechgan uchrashuv hamkorlikni yanada yangi bosqichlarga olib chiqishi e’tirof etildi.  

Дарҳақиқат, Макка шаҳрида Мақоми Иброҳим, Замзам булоғи, Ҳажарул-асвад, Сафо, Марва каби осори атиқалар мавжуд бўлиб, улар узоқ ўтмишнинг аломатларидан ҳисобланади. Абдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз алайҳиссалом: “Ҳаж билан умрани кетма-кет қилинг. Албатта, иккиси худди босқон темир, тилло ва кумушнинг кирини кетказганидек, фақирлик ва гуноҳларни кетказади. Ҳажжи мабрурнинг савоби фақат жаннатдир”, – деганлар (Имом Термизий ривояти). Шунинг учун ҳам мўмин-мусулмонлар қалбида Байтуллоҳни тавоф қилиш муҳаббати доимо жўшиб туради.

Бугун Фарғона халқаро аэропортидан “Ҳаж – 2024” дастури доирасида “Фарғона – Мадина” йўналишида илк 3 та парвоз “Uzbekistan airways” авиакомпаниясининг “Boeing-767” русумли ҳаво кемалари орқали амалга оширилиб, уларда Фарғона вилоятидан 735 нафар зиёратчи Саудия Арабистонига жўнаб кетди.

Зиёратчиларни кузатиш маросимида вилоят ҳокими Хайрулло Бозоров иштирок этди. Улуғ сафар сари йўл олаётган зиёратчилар эсон-омон ибодатларни бажариб, юртимизга соғ-саломат қайтиб келишларини сўраб хайрли дуолар қилинди.

* * *

Alloh taolo buyurgan  amallarning har birining o‘ziga xos fazilat va hikmatlari mavjud. Islomning beshinchi rukni bo‘lgan haj ibodatining ham fazilatlari bor.

Darhaqiqat, Makka shahrida Maqomi Ibrohim, Zamzam bulog‘i, Hajarul-asvad, Safo, Marva kabi osori atiqalar mavjud bo‘lib, ular uzoq o‘tmishning alomatlaridan hisoblanadi. Abdulloh ibn Mas’ud roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisi sharifda Payg‘ambarimiz alayhissalom: “Haj bilan umrani ketma-ket qiling. Albatta, ikkisi xuddi bosqon temir, tillo va kumushning kirini ketkazganidek, faqirlik va gunohlarni ketkazadi. Hajji mabrurning savobi faqat jannatdir”, – deganlar (Imom Termiziy rivoyati). Shuning uchun ham mo‘min-musulmonlar qalbida Baytullohni tavof qilish muhabbati doimo jo‘shib turadi.

Bugun Farg‘ona xalqaro aeroportidan “Haj – 2024” dasturi doirasida “Farg‘ona – Madina” yo‘nalishida ilk 3 ta parvoz “Uzbekistan airways” aviakompaniyasining “Boeing-767” rusumli havo kemalari orqali amalga oshirilib, ularda Farg‘ona viloyatidan 735 nafar ziyoratchi Saudiya Arabistoniga jo‘nab ketdi.

Ziyoratchilarni kuzatish marosimida viloyat hokimi Xayrullo Bozorov ishtirok etdi. Ulug‘ safar sari yo‘l olayotgan ziyoratchilar eson-omon ibodatlarni bajarib, yurtimizga sog‘-salomat qaytib kelishlarini so‘rab xayrli duolar qilindi.

«Ҳозир турли транспорт компаниялари ўртасида келгуси йилларда амалий маҳсулот тақдим этиш учун рақобат кучайди», деди Ал-Жоссир.

Бу соҳа аста-секин ривожланиб борар экан, вазир ушбу янги технологиялар билан яқиндан танишиш ва уларни амалга оширишнинг энг яхши йўлларини топиш зарурлигини таъкидлади.

«Демак, биз бу хизматлардан баҳраманд бўлишимиз ва Ҳаж мавсумида улардан фойдаланиб қолишимиз керак», деди у.

Исломнинг беш арконидан бири бўлган Ҳаж мавсумида Саудия Арабистонидаги муқаддас Макка шаҳрига ҳар йили зиёрат қилинади. Бу одатда Зулҳижжа ойининг 8-13-кунлари оралиғида бўлиб ўтади ва бутун дунё мусулмонлари уни нишонлаш учун Маккага йиғилади. Бу йилги Ҳаж мавсуми 14 июн куни бошланиши кутилмоқда.

* * *

Saudiya Arabistoni transport va logistika xizmatlari vaziri Solih al-Josir so‘zlariga ko‘ra, bu yilgi Haj mavsumida uchar taksi va dronlar sinovdan o‘tkaziladi.

«Hozir turli transport kompaniyalari o‘rtasida kelgusi yillarda amaliy mahsulot taqdim etish uchun raqobat kuchaydi», dedi Al-Jossir.

Bu soha asta-sekin rivojlanib borar ekan, vazir ushbu yangi texnologiyalar bilan yaqindan tanishish va ularni amalga oshirishning eng yaxshi yo‘llarini topish zarurligini ta’kidladi.

«Demak, biz bu xizmatlardan bahramand bo‘lishimiz va Haj mavsumida ulardan foydalanib qolishimiz kerak», dedi u.

Islomning besh arkonidan biri bo‘lgan Haj mavsumida Saudiya Arabistonidagi muqaddas Makka shahriga har yili ziyorat qilinadi. Bu odatda Zulhijja oyining 8-13-kunlari oralig‘ida bo‘lib o‘tadi va butun dunyo musulmonlari uni nishonlash uchun Makkaga yig‘iladi. Bu yilgi Haj mavsumi 14 iyun kuni boshlanishi kutilmoqda.

Вилоят ҳокими Хайрулло Бозоров Қувайт ва Саудия Арабистонига ҳамкорлик алоқаларини кенгайтиришни кўзда тутган амалий ташриф давомида Маккада Мусулмонлар Жаҳон Лигаси Бош котиби ўринбосари Абдураҳмон ал-Зайд билан учрашди.

Бу тўғрисида Фарғона вилояти ҳокимлиги Ахборот хизмати хабар қилди.

Самимий мулоқот чоғида мамлакатимизда сўнгги йилларда диний-маърифий соҳада амалга оширилаётган салмоқли ишлар, Ўзбекистоннинг диний бағрикенглик ва миллатлараро тотувликни таъминлашдаги бой тажрибаси, ўзбек алломаларининг Ислом цивилизацияси тараққиётига қўшган улкан ҳиссаси ҳақида фикр алмашилди.

Самимий қабул учун миннатдорчилик билдирган вилоят ҳокими, Мусулмонлар Жаҳон Лигаси томонидан Ислом оламида кўплаб хайрли ишлар олиб борилаётганини, ташкилот томонидан Ўзбекистоннинг бағрикенглик маданияти ғояларини тарғиб этишга қаратилган халқаро ташаббуслари қўллаб-қувватланаётганини қайд этди.

Хайрулло Бозоров Фарғонада ислом фиқҳининг ривожланишига ҳисса қўшган аллома Бурҳониддин Марғиноний илмий меросини тадқиқ этувчи кўркам мажмуа қурилиши ишлари бошланаётганлигини ҳам маълум қилди.

Мусулмонлар Жаҳон Лигаси вакиллари томонидан ушбу мажмуага қизиқиш билдирилиб, лойиҳани амалга оширишда кўмак кўрсатишга тайёр эканликларини билдирдилар.

Жорий йил январь ойида Қувайтнинг “Gulf Care General Trade” компанияси шифокорлари Мусулмонлар Жаҳон Лигаси молиявий кўмаги билан Фарғона вилоят болалар кўп тармоқли тиббиёт марказида вилоятимиздаги эҳтиёжманд оила фарзандлари учун 60 та юқори технологик мураккаб жарроҳлик амалиётлари, шу жумладан, интервенцион кардиологик амалиётларини бепул ўтказиб беришганди.

Ушбу хайрия тадбирини давом эттиришга ҳамда кўламини янада кенгайтиришга келишиб олинди.

***

Viloyat hokimi Xayrullo Bozorov Quvayt va Saudiya Arabistoniga hamkorlik aloqalarini kengaytirishni ko‘zda tutgan amaliy tashrif davomida Makkada Musulmonlar Jahon Ligasi Bosh kotibi o‘rinbosari Abdurahmon al-Zayd bilan uchrashdi.

Bu to‘g‘risida Farg‘ona viloyati hokimligi Axborot xizmati xabar qildi.

Samimiy muloqot chog‘ida mamlakatimizda so‘nggi yillarda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan salmoqli ishlar, O‘zbekistonning diniy bag‘rikenglik va millatlararo totuvlikni ta’minlashdagi boy tajribasi, o‘zbek allomalarining Islom sivilizatsiyasi taraqqiyotiga qo‘shgan ulkan hissasi haqida fikr almashildi.

Samimiy qabul uchun minnatdorchilik bildirgan viloyat hokimi, Musulmonlar Jahon Ligasi tomonidan Islom olamida ko‘plab xayrli ishlar olib borilayotganini, tashkilot tomonidan O‘zbekistonning bag‘rikenglik madaniyati g‘oyalarini targ‘ib etishga qaratilgan xalqaro tashabbuslari qo‘llab-quvvatlanayotganini qayd etdi.

Xayrullo Bozorov Farg‘onada islom fiqhining rivojlanishiga hissa qo‘shgan alloma Burhoniddin Marg‘inoniy ilmiy merosini tadqiq etuvchi ko‘rkam majmua qurilishi ishlari boshlanayotganligini ham ma’lum qildi.

Musulmonlar Jahon Ligasi vakillari tomonidan ushbu majmuaga qiziqish bildirilib, loyihani amalga oshirishda ko‘mak ko‘rsatishga tayyor ekanliklarini bildirdilar.

Joriy yil yanvar oyida Quvaytning “Gulf Care General Trade” kompaniyasi shifokorlari Musulmonlar Jahon Ligasi moliyaviy ko‘magi bilan Farg‘ona viloyat bolalar ko‘p tarmoqli tibbiyot markazida viloyatimizdagi ehtiyojmand oila farzandlari uchun 60 ta yuqori texnologik murakkab jarrohlik amaliyotlari, shu jumladan, intervension kardiologik amaliyotlarini bepul o‘tkazib berishgandi.

Ushbu xayriya tadbirini davom ettirishga hamda ko‘lamini yanada kengaytirishga kelishib olindi.

•  Саудия Арабистони Подшоҳлиги
• Миср Араб Республикаси
• Бирлашган Араб Амирликлари
• Кувайт
• Қатар
• Баҳрайн
• Фаластин
• Сурия
• Ливан
• Туркия
• Қозоғистон
• Қирғизистон
• Тожикистон
• Туркманистон
• Озарбайжон
  каби давлатларда 2024 йил 10 апрель, чоршанба куни Рамазон ҳайити сифатида кенг нишонланади.

Шунингдек, дунёнинг йирик давлатлари АҚШ, Европа, Россия ва Австралия кабиларда ҳам Рамазон ҳайити 10 апрель куни, деб эълон қилинди.

Эслатиб ўтамиз, Ўзбекистон мусулмонлари идораси Уламолар Кенгаши фиқҳий қоидалар, фалакий ҳисоб-китоблар ва астрономик кузатишларга таянган ҳолда жорий йилда диёримизда Рамазон ҳайити 2024 йил 10 апрель, чоршанба кунига тўғри келиши кутилаётганини маълум қилган эди.

* * *

Dunyoning bir qator yirik musulmon davlatlari, xususan:

Saudiya Arabistoni Podshohligi
Misr Arab Respublikasi
Birlashgan Arab Amirliklari
Kuvayt
Qatar
Bahrayn
Falastin
Suriya
Livan
Turkiya
Qozog‘iston
Qirg‘iziston
Tojikiston
Turkmaniston
Ozarbayjon
kabi davlatlarda 2024 yil 10 aprel, chorshanba kuni Ramazon hayiti sifatida keng nishonlanadi.

Shuningdek, dunyoning yirik davlatlari AQSH, Yevropa, Rossiya va Avstraliya kabilarda ham Ramazon hayiti 10 aprel kuni, deb e’lon qilindi.

Eslatib o‘tamiz, O‘zbekiston musulmonlari idorasi Ulamolar Kengashi fiqhiy qoidalar, falakiy hisob-kitoblar va astronomik kuzatishlarga tayangan holda joriy yilda diyorimizda Ramazon hayiti 2024 yil 10 aprel, chorshanba kuniga to‘g‘ri kelishi kutilayotganini ma’lum qilgan edi.

Ўзбекистон элчихонасида элчи Улуғбек Мақсудов Саудия Арабистонининг K-Dot Partners компанияси ижрочи директори Файсал ал-Довуд билан учрашди, деб хабар бермоқда «Дунё».

Мулоқот чоғида Саудия Арабистонига Ўзбекистон фуқароларини қонуний тарзда ишга жалб қилиш масалалари муҳокама қилинди.

Саудия вакили Ўзбекистонда Dhaef Global Recruitment компаниясини ташкил этганини маълум қилди ва мазкур компания Саудия Арабистонига ўзбекистонлик ишчиларни қонуний тарзда жалб этишга кўмаклашишини билдирди.

Маълум қилинишича, ишга қабул қилинган ва шартнома имзолаган ишчилар Саудия Арабистони Инсон ресурслари ва ижтимоий ривожланиш вазирлиги томонидан мутахассислиги бўйича ишлаб чиқилган «Мусанид» платформаси орқали виза билан таъминланади.

Dhaef Global Recruitment айни пайтда Ўзбекистондаги Hilton Academy ўқув-машғулот маркази билан ҳамкорлик ўрнатиб, ишга жалб этилганларни тажриба кўникмалари, инглиз ва араб тили бўйича билимларини ошириш бўйича қисқа муддатли ўқув курсларни ташкил қилган. Ўзбекистонда амалиёт ўтаб, подшоҳликка келган ишчилар ушбу давлатдаги «Маҳара» ўқув марказида такроран амалиёт ўтайди ва ўз мутахассислиги бўйича ишга тақсимланади.

Қайд этилишича, хизмат кўрсатиш, авиация, тиббиёт, қишлоқ хўжалиги, қурилиш соҳаларига Ўзбекистондан малакали ишчиларни жалб этиш режалаштирилган. Шунингдек, Саудия Арабистонида ошпаз ва официантларга талаб юқори бўлгани боис мазкур йўналишда ҳам ишчиларни ёллаш назарда тутилмоқда.

Учрашув якунида K-Dot Partners компанияси ижрочи директори Файсал ал-Довуд бошчилигидаги делегациянинг жорий йил 30 ноябр-5 декабр кунлари Ўзбекистонга амалий сафарини ташкил этиш ҳамда мамлакат тегишли вазирлик ва идоралари вакиллари билан икки томонлама музокараларини уюштиришга келишиб олинди.