Ўзбекистон Республикаси Президенти маслаҳатчиси Музаффар Комилов, Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари Озарбайжон Республикаси Бош вазири Али Асадов билан учрашди. Мулоқотда Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги ўзаро манфаатли ҳамкорликни ривожлантириш, мамлакатларимизнинг анъанавий яқин ва дўстона муносабатларини янада мустаҳкамлаш, илм-фан, маданият ва диний-маърифий соҳаларидаги ҳамкорликни ривожлантириш масалалари юзасидан фикр алмашилди.

Учрашувда Бутунжаҳон диний етакчилар глобал саммитининг аҳамияти ҳақида сўз юритилиб, мазкур тадбир халқлар ва турли дин вакиллари ўртасидаги муносабатларни мустаҳкамлашга катта ҳисса қўшиши, бу борада қардош мамлакатлар диний етакчилари ўртасидаги ҳамкорлик жуда ҳам муҳим экани таъкидланди.

Али Асадов ўз сўзида икки мамлакат ҳукуматлари, шунингдек, Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёев томонидан амалга оширилаётган ижобий ўзгаришларни юксак баҳолаб, бундан кейин ҳам Ўзбекистон Озабайжоннинг энг яқин ишончли ҳамкори бўлиб қолишига катта ишонч билдирди. Шунингдек, у Ўзбекистон Республикаси Президенти ташаббуси билан Қорабоғнинг Фузулий шаҳрида умумтаълим мактаби бунёд этилганини эътироф этиш баробарида бу ажойиб мактабни озар халқига совға қилгани учун Президент Шавкат Мирзиёевга чуқур миннатдорлик изҳор этди.

***

Shu yilning 5-6 noyabr kunlari Boku shahridagi Butunjahon diniy yetakchilar global sammiti doirasida O‘zbekiston delegatsiyasi bir qator uchrashuv va muloqotlar o‘tkazdi.

O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti maslahatchisi Muzaffar Komilov, O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari Ozarbayjon Respublikasi Bosh vaziri Ali Asadov bilan uchrashdi. Muloqotda O‘zbekiston va Ozarbayjon o‘rtasidagi o‘zaro manfaatli hamkorlikni rivojlantirish, mamlakatlarimizning an’anaviy yaqin va do‘stona munosabatlarini yanada mustahkamlash, ilm-fan, madaniyat va diniy-ma’rifiy sohalaridagi hamkorlikni rivojlantirish masalalari yuzasidan fikr almashildi.

Uchrashuvda Butunjahon diniy yetakchilar global sammitining ahamiyati haqida so‘z yuritilib, mazkur tadbir xalqlar va turli din vakillari o‘rtasidagi munosabatlarni mustahkamlashga katta hissa qo‘shishi, bu borada qardosh mamlakatlar diniy yetakchilari o‘rtasidagi hamkorlik juda ham muhim ekani ta’kidlandi.

Ali Asadov o‘z so‘zida ikki mamlakat hukumatlari, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tomonidan amalga oshirilayotgan ijobiy o‘zgarishlarni yuksak baholab, bundan keyin ham O‘zbekiston Ozabayjonning eng yaqin ishonchli hamkori bo‘lib qolishiga katta ishonch bildirdi. Shuningdek, u O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti tashabbusi bilan Qorabog‘ning Fuzuliy shahrida umumta’lim maktabi bunyod etilganini e’tirof etish barobarida bu ajoyib maktabni ozar xalqiga sovg‘a qilgani uchun Prezident Shavkat Mirziyoyevga chuqur minnatdorlik izhor etdi.

Анжуманда диний конфессиялар етакчилари, маданият соҳаси вакиллари, уламолар, муфтийлар, профессор-олимлар, давлат, жамоат ва дин арбоблари ҳамда халқаро ташкилотлар раҳбарлари бугун дунёда кечаётган мафкуравий таҳдидлар, дин ниқоби остидаги турли фитна ва ёвузликларнинг олдини олиш, диний бағрикенглик масалаларини муҳокама қилдилар.

Хусусан, сўнгги йилларда дунёнинг турли ҳудудларида хавотирли воқеалар тобора кескинлашиб бораётгани, бир қатор минтақаларда низолар кучаяётгани, бу каби қарама-қаршиликларнинг олдини олиш ҳар бир дин пешвосининг бурчи экани ҳамда ҳеч бир дин зўравонликни тарғиб қилмаслиги тўғрисида сўз борди.

Шунингдек, тинчлик-осойишталикни сақлаш йўлида диний бағрикенглик ва ҳамкорлик ғояларини кенг ёйиш, адоват ва муросасизликка олиб борувчи ҳар қандай иллатни бартараф этиш муҳим аҳамият касб этишига урғу қаратилди. Шу боис, бугунги мураккаб бир даврда инсоният учун тинчлик, барқарорлик неъматлари қанчалик катта қийматга эга эканини бутун инсоният чуқур англаб етиши зарурлиги қайд этилди.

Мулоқот якунида форум қатнашчилари дунёда кечаётган долзарб муаммоларни биргаликда ҳал қилишда мазкур йиғинлар муҳим аҳамият касб этишини таъкидладилар ва халқаро анжуманда кўтарилган масалалар юзасидан “Шуша декларацияси” ни қабул қилдилар.

Шунингдек, Форум қатнашчилари Шуша шаҳрининг тарихий-маданий қадамжоларини зиёрат қилдилар.

* * *

Shu yil, 2 may kuni Butunjahon forumi doirasidagi tadbirlar Ozarbayjonning Shusha shahrida davom etdi. Diniy yetakchilarning Shusha yig‘ilishda “G‘arb-Sharq muloqoti: yangi chaqiriqlar va mafkuraviy tahdidlar”, “Dinni suiiste’mol qilishning oldini olish bo‘yicha birgalikdagi sa’y-harakatlarni kuchaytirish” kabi mavzular yuzasidan notiqlar ma’ruzalar o‘qib, din peshvolari o‘z fikr-mulohazalarini bildirdilar.

Anjumanda diniy konfessiyalar yetakchilari, madaniyat sohasi vakillari, ulamolar, muftiylar, professor-olimlar, davlat, jamoat va din arboblari hamda xalqaro tashkilotlar rahbarlari bugun dunyoda kechayotgan mafkuraviy tahdidlar, din niqobi ostidagi turli fitna va yovuzliklarning oldini olish, diniy bag‘rikenglik masalalarini muhokama qildilar.

Xususan, so‘nggi yillarda dunyoning turli hududlarida xavotirli voqealar tobora keskinlashib borayotgani, bir qator mintaqalarda nizolar kuchayayotgani, bu kabi qarama-qarshiliklarning oldini olish har bir din peshvosining burchi ekani hamda hech bir din zo‘ravonlikni targ‘ib qilmasligi to‘g‘risida so‘z bordi.

Shuningdek, tinchlik-osoyishtalikni saqlash yo‘lida diniy bag‘rikenglik va hamkorlik g‘oyalarini keng yoyish, adovat va murosasizlikka olib boruvchi har qanday illatni bartaraf etish muhim ahamiyat kasb etishiga urg‘u qaratildi. Shu bois, bugungi murakkab bir davrda insoniyat uchun tinchlik, barqarorlik ne’matlari qanchalik katta qiymatga ega ekanini butun insoniyat chuqur anglab yetishi zarurligi qayd etildi.

Muloqot yakunida forum qatnashchilari dunyoda kechayotgan dolzarb muammolarni birgalikda hal qilishda mazkur yig‘inlar muhim ahamiyat kasb etishini ta’kidladilar va xalqaro anjumanda ko‘tarilgan masalalar yuzasidan “Shusha deklaratsiyasi” ni qabul qildilar.

Shuningdek, Forum qatnashchilari Shusha shahrining tarixiy-madaniy qadamjolarini ziyorat qildilar.

Тақдимот иштирокчилари Ўзбекистонда туризм соҳасини ривожлантириш бўйича кўрилаётган чора-тадбирлар, шунингдек, мамлакат туризм саноатининг янги қиёфаси, унинг халқаро стандартларга жавоб берадиган ривожланган инфратузилмаси билан таништирилди.

Шунингдек, мамлакатимиз тарихи, ЮНEСКО Бутунжаҳон мероси рўйхатига киритилган Тошкент, Самарқанд, Бухоро, Хива, Шаҳрисабз ва Фарғона водийси шаҳарлари меъморчилиги ва маданиятининг энг қадимий ёдгорликлари ҳақида маълумот тақдим этилди.

Бундан ташқари, зиёрат туризми салоҳияти, янги виза сиёсати, сайёҳлик визалари беришнинг соддалаштирилган тартиби, туризм соҳасидаги сармоявий имкониятлар ҳақида сўзлаб берилди.

Элчихона ўзбекистонлик сайёҳларни Озарбайжонга ва озарбайжонлик сайёҳларни Ўзбекистонга етказиш учун икки томонлама чартер авиақатновларини ташкил этишга кўмаклашиш орқали Ўзбекистон ва Озарбайжон ўртасидаги сайёҳлик оқимини тиклаш бўйича амалий чоралар кўраётгани таъкидланди.