Йиғилиш якунида Ўзбекистон, Туркия, Озарбайжон, Қозоғистон ва Қирғизистон муфтийлари муҳим йўналишларда 3 та баёнот ва замонавий масалаларга оид 6 та йирик фатвони имзолашди.

Жумладан, «Исломнинг илм-фан ва технологияга ёндашуви» мавзусидаги баёнотда Ислом динида инсоният фаровонлигига хизмат қилувчи барча илмий ва технологик ютуқлар қўллаб-қувватланиши билан бирга, улар юксак ахлоқий мезонлар, адолат ва масъулият тамойиллари асосида ривожланиши шартлиги таъкидланди.

«Мусулмонлиги маълум бўлган шахсни кофирга чиқаришнинг ҳукми» тўғрисидаги баёнотда Ислом таълимотига кўра, калимаи шаҳодат келтириб, қибла аҳлидан бўлган ҳар қандай шахс мусулмон ҳисобланиши ҳамда қилган гуноҳи ёки амалдаги нуқсони туфайли уни куфрда айблаш (такфир қилиш) қатъиян ман этилиши айтилди. Шунингдек, Туркий давлатлар уламолари ушбу баёнотда жамиятда фитна, қон тўкилиши ва низоларга сабаб бўлувчи такфирчилик оқимларига қарши илмий-маърифий курашни кучайтириш, уммат бирдамлигини мустаҳкамлаш зарурлигига эътибор қаратишди.

«Оила қуришга тарғиб қилиш, уни муҳофаза қилиш ва мустаҳкамлашга доир умумий масъулият» баёнотида Ислом таълимотига кўра, оила никоҳ асосига қуриладиган, соғлом авлод ва жамият давомийлигини таъминловчи, инсонга руҳий хотиржамлик ҳамда ахлоқий тарбия берувчи муқаддас муассаса эканига урғу қаратилди. Муфтийлар оила институтини ҳимоя қилиш, ёшларни оилага тайёрлаш ва миллий-маънавий қадриятларни мустаҳкамлашда бирдамликка чақирдилар.

Шунингдек, муфтийлар томонидан «Битта қабрга бирдан ортиқ маййитни дафн этишнинг ҳукми», «Ижарага берилган деҳқончилик ерларининг ушри», «Фатво сўраш ва фатво беришда сунъий идрокдан фойдаланиш масаласи», «Жума намози дуруст бўлишининг шартлари», ҳижрий ой бошланишини аниқлаш мезонлари ва такфир масаласига доир 6 та фатво матни имзоланди.

***

Xabar berganimizdek, Ozarbayjon poytaxti Boku shahrida Turkiy davlatlar muftiylari kengashining navbatdagi VII yig‘ilishi bo‘lib o‘tdi.

Yig‘ilish yakunida O‘zbekiston, Turkiya, Ozarbayjon, Qozog‘iston va Qirg‘iziston muftiylari muhim yo‘nalishlarda 3 ta bayonot va zamonaviy masalalarga oid 6 ta yirik fatvoni imzolashdi.

Jumladan, «Islomning ilm-fan va texnologiyaga yondashuvi» mavzusidagi bayonotda Islom dinida insoniyat farovonligiga xizmat qiluvchi barcha ilmiy va texnologik yutuqlar qo‘llab-quvvatlanishi bilan birga, ular yuksak axloqiy mezonlar, adolat va mas’uliyat tamoyillari asosida rivojlanishi shartligi ta’kidlandi.

«Musulmonligi ma’lum bo‘lgan shaxsni kofirga chiqarishning hukmi» to‘g‘risidagi bayonotda Islom ta’limotiga ko‘ra, kalimai shahodat keltirib, qibla ahlidan bo‘lgan har qanday shaxs musulmon hisoblanishi hamda qilgan gunohi yoki amaldagi nuqsoni tufayli uni kufrda ayblash (takfir qilish) qat’iyan man etilishi aytildi. Shuningdek, Turkiy davlatlar ulamolari ushbu bayonotda jamiyatda fitna, qon to‘kilishi va nizolarga sabab bo‘luvchi takfirchilik oqimlariga qarshi ilmiy-ma’rifiy kurashni kuchaytirish, ummat birdamligini mustahkamlash zarurligiga e’tibor qaratishdi.

«Oila qurishga targ‘ib qilish, uni muhofaza qilish va mustahkamlashga doir umumiy mas’uliyat» bayonotida Islom ta’limotiga ko‘ra, oila nikoh asosiga quriladigan, sog‘lom avlod va jamiyat davomiyligini ta’minlovchi, insonga ruhiy xotirjamlik hamda axloqiy tarbiya beruvchi muqaddas muassasa ekaniga urg‘u qaratildi. Muftiylar oila institutini himoya qilish, yoshlarni oilaga tayyorlash va milliy-ma’naviy qadriyatlarni mustahkamlashda birdamlikka chaqirdilar.

Shuningdek, muftiylar tomonidan «Bitta qabrga birdan ortiq mayyitni dafn etishning hukmi», «Ijaraga berilgan dehqonchilik yerlarining ushri», «Fatvo so‘rash va fatvo berishda sun’iy idrokdan foydalanish masalasi», «Juma namozi durust bo‘lishining shartlari», hijriy oy boshlanishini aniqlash mezonlari va takfir masalasiga doir 6 ta fatvo matni imzolandi.

Анжуманда Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари, Кавказ мусулмонлари идораси раиси, Шайхулислом Аллоҳшукур Пошшозода, Туркия Диёнат ишлари бошқармаси раиси Сафи Арпагуш, Қозоғистон мусулмонлари диний бошқармаси раиси, бош муфтий Наврўзбай ҳожи Тағанули, Қирғизистон мусулмонлари диний назорати раиси, муфтий Абдулазиз қори Закиров ҳамда бошқа қардош ва хорижий давлатлар уламоларидан иборат нуфузли делегациялар иштирок этмоқда.

Ялпи мажлисда нутқ сўзлаган муфтийлар ўз маърузаларида қуйидаги устувор йўналишларга алоҳида эътибор қаратмоқдалар:

– Кенгаш қошидаги Фатво ҳайъати фаолиятини ривожлантириш, уммат учун зарур қўшма фатволар ишлаб чиқиш ва замонавий масалаларга шаръий ечим топиш;

– диний таълим муассасаларида устоз ва талабалар алмашинувини йўлга қўйиш, илмий-услубий лойиҳаларни амалга ошириш;

– экстремизм, терроризм, такфирчилик, исломофобия ва мазҳаблараро низо қўзғаш каби таҳдидларга қарши якдил маърифий курашни кучайтириш.

Шунингдек, Уламолар диний-маърифий соҳадаги ана шундай ҳамкорлик бутун Туркий дунё бирдамлигини мустаҳкамлашга хизмат қилишини таъкидладилар.

Анжуман давом этмоқда.

***

Jori yil, 14 sentyabr kuni Boku shahrida Turkiy davlatlar muftiylari kengashining navbatdagi VII yig‘ilishi o‘z ishini boshladi.

Anjumanda O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Kavkaz musulmonlari idorasi raisi, Shayxulislom Allohshukur Poshshozoda, Turkiya Diyonat ishlari boshqarmasi raisi Safi Arpagush, Qozog‘iston musulmonlari diniy boshqarmasi raisi, bosh muftiy Navro‘zbay hoji Tag‘anuli, Qirg‘iziston musulmonlari diniy nazorati raisi, muftiy Abdulaziz qori Zakirov hamda boshqa qardosh va xorijiy davlatlar ulamolaridan iborat nufuzli delegatsiyalar ishtirok etmoqda.

Yalpi majlisda nutq so‘zlagan muftiylar o‘z ma’ruzalarida quyidagi ustuvor yo‘nalishlarga alohida e’tibor qaratmoqdalar:

– Kengash qoshidagi Fatvo hay’ati faoliyatini rivojlantirish, ummat uchun zarur qo‘shma fatvolar ishlab chiqish va zamonaviy masalalarga shar’iy yechim topish;

– diniy ta’lim muassasalarida ustoz va talabalar almashinuvini yo‘lga qo‘yish, ilmiy-uslubiy loyihalarni amalga oshirish;

– ekstremizm, terrorizm, takfirchilik, islomofobiya va mazhablararo nizo qo‘zg‘ash kabi tahdidlarga qarshi yakdil ma’rifiy kurashni kuchaytirish.

Shuningdek, Ulamolar diniy-ma’rifiy sohadagi ana shunday hamkorlik butun Turkiy dunyo birdamligini mustahkamlashga xizmat qilishini ta’kidladilar.

Anjuman davom etmoqda.

Айни кунларда бир гуруҳ ҳамюртларимиз Маккаи мукаррама ибодат ва зиёратларни имону ихлос, чексиз бахт ва шукроналик ила адо этишмоқда. Хусусан, суннати муаккада бўлган умра амалини бажариб, эндиликда Каъбатуллоҳ тавофи, Ҳарами шарифда кундалик ва нафл намозларни ўқиш, Арофот тоғи, Мино ва Муздалифа водийлари зиёрати каби амаллар билан машғул бўлмоқда.

Мулоқотда умрачиларимиз барча шароитлар муҳайё қилингани, айниқса, меҳмонхонанинг янги ва ҳар томонлама шинамлиги, 24 соатлик тартибда автобуслар қатнови йўлга қўйилгани, фoйе ва хоналарнинг озода, кенг ва шинамлиги кишининг баҳру дилини очиши, таомлари ибодатга қувват бўлаётгани, малакали ишчи гуруҳи ва тажрибали шифокорлар томонидан доимий кузатув олиб борилишини мамнуният ила изҳор қилишди.

Зиёратчилар кўрсатилаётган эътибор ва эҳтиромдан руҳланиб, муҳтарам Президентимизга самимий ташаккурларини етказишни соҳа раҳбарларидан илтимос қилишди.

Мулоқотлар самимий ва кўтаринки руҳда ўтди

Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати

***

Saudiya Arabistonida xizmat safarida boʻlib turgan Prezident maslahatchisi oʻrinbosari Muzaffar Komilov, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari va Din ishlari boʻyicha qoʻmita raisi Sodiqjon Toshboev boshchiligidagi delegasiya Makka shahridagi mehmonxonada ziyoratchilarimiz uchun yaratilgan sharoitlar bilan yaqindan tanishdilar.

Ayni kunlarda bir guruh hamyurtlarimiz Makkai mukarrama ibodat va ziyoratlarni imonu ixlos, cheksiz baxt va shukronalik ila ado etishmoqda. Xususan, sunnati muakkada boʻlgan umra amalini bajarib, endilikda Ka’batulloh tavofi, Harami sharifda kundalik va nafl namozlarni oʻqish, Arofot togʻi, Mino va Muzdalifa vodiylari ziyorati kabi amallar bilan mashgʻul boʻlmoqda.

Muloqotda umrachilarimiz barcha sharoitlar muhayyo qilingani, ayniqsa, mehmonxonaning yangi va har tomonlama shinamligi, 24 soatlik tartibda avtobuslar qatnovi yoʻlga qoʻyilgani, foye va xonalarning ozoda, keng va shinamligi kishining bahru dilini ochishi, taomlari ibodatga quvvat boʻlayotgani, malakali ishchi guruhi va tajribali shifokorlar tomonidan doimiy kuzatuv olib borilishini mamnuniyat ila izhor qilishdi.

Ziyoratchilar koʻrsatilayotgan e’tibor va ehtiromdan ruhlanib, muhtaram Prezidentimizga samimiy tashakkurlarini etkazishni soha rahbarlaridan iltimos qilishdi.

Muloqotlar samimiy va koʻtarinki ruhda oʻtdi

Oʻzbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati

Суҳбатларда сўнгги йилларда барча соҳалар қатори диний-маърифий жабҳада ҳам жуда катта ўзгаришлар амалга оширилгани, 100 та янги жоме масжид очилгани, кўплари ҳавас қиладиган даражада обод бўлгани, Қуръони карим курсларида бир неча ўн минг фуқаро Қуръони каримни мутолаа қилишни ўргангани, ҳаж-умра сафарига борган кишилар сони сезиларли ошгани кабиларни айтиш баробарида оят ва ҳадислар асосида мана шундай неъматларга шукр қилиш зарурлиги билдирилди.

Қуръони карим ва ҳадиси шарифларда илм ва ҳунарга тарғиб қилувчи кўрсатмаларни мисол сифатида келтириб, ҳар бир ота-она фарзандига элу юрт учун керакли бўладиган ҳунар ва фойдали илмларни ҳам ўргатиши лозимлиги тушунтирилди. Шунингдек, ёш авлод онгига она юртга муҳаббат, тинч-осойишта ҳаётимизни қадрига етиш ҳамда шукроналик туйғуларини сингдириш кабиларга урғу қаратилди.

Учрашувларда риё-хўжакўрсин иллатлари, илмсиз фатво бериш, шаръий масала айтиш, жамоада тафриқа, бўлинишлардан сақланиш ва бидъат-хурофотларни тарк этиш кабиларга ҳам тўхталинди.

Иштирокчиларнинг мурожаат-таклифлари эшитилди, оилавий, ижтимоий ва ибодатга оид саволларига батафсил жавоб берилди.
Мулоқотлар самимий ва юқори кайфиятда ўтмоқда. Қўқон ва Марғилон шаҳарлари сафари давом этади.

***

Qo‘qon va Marg‘ilon shaharlarida O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari boshchiliklaridagi bir guruh ulamolar aholi vakillari ishtirokida ma’naviy-ma’rifiy tadbirlar, yuzma-yuz muloqotlar va jonli savol-javoblar o‘tkazmoqdalar.

Suhbatlarda so‘nggi yillarda barcha sohalar qatori diniy-ma’rifiy jabhada ham juda katta o‘zgarishlar amalga oshirilgani, 100 ta yangi jome masjid ochilgani, ko‘plari havas qiladigan darajada obod bo‘lgani, Qur’oni karim kurslarida bir necha o‘n ming fuqaro Qur’oni karimni mutolaa qilishni o‘rgangani, haj-umra safariga borgan kishilar soni sezilarli oshgani kabilarni aytish barobarida oyat va hadislar asosida mana shunday ne’matlarga shukr qilish zarurligi bildirildi.

Qur’oni karim va hadisi shariflarda ilm va hunarga targ‘ib qiluvchi ko‘rsatmalarni misol sifatida keltirib, har bir ota-ona farzandiga elu yurt uchun kerakli bo‘ladigan hunar va foydali ilmlarni ham o‘rgatishi lozimligi tushuntirildi. Shuningdek, yosh avlod ongiga ona yurtga muhabbat, tinch-osoyishta hayotimizni qadriga yetish hamda shukronalik tuyg‘ularini singdirish kabilarga urg‘u qaratildi.

Uchrashuvlarda riyo-xo‘jako‘rsin illatlari, ilmsiz fatvo berish, shar’iy masala aytish, jamoada tafriqa, bo‘linishlardan saqlanish va bid’at-xurofotlarni tark etish kabilarga ham to‘xtalindi.

Ishtirokchilarning murojaat-takliflari eshitildi, oilaviy, ijtimoiy va ibodatga oid savollariga batafsil javob berildi.
Muloqotlar samimiy va yuqori kayfiyatda o‘tmoqda. Qo‘qon va Marg‘ilon shaharlari safari davom etadi.

Йиғилиш Қуръони карим тиловати ва хайрли дуолар билан бошланди.

Учрашув аввалида Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари юртимиз тараққиётининг янги даврида диний соҳада жуда катта ислоҳотлар амалга оширилаётгани, соҳа вакиллари олдида турган муҳим вазифалар ҳақида сўз юритиб, имомлик шарафли мақом бўлиши билан бирга ўта нозик ва масъулиятли иш экани, ҳар бир имом бу ҳақиқатни бир зум бўлса-да эсидан чиқармаслиги ва жамиятнинг энг намунали ва олди кишиси бўлиши лозимлигига урғу қаратдилар.

Таҳлилий руҳда ўтган мажлисда Муфтий ҳазратлари кейинги йилларда Наманган вилоятида диний-маърифий соҳада кўплаб ижобий ишлар амалга оширилаётгани, имом-хатиблар шариат ходими сифатида мўмин-мусулмон халқимизни тўғри йўлга бошлаш ва хайрия ишларида фаоллик борасидаги хизматлари катта эканини алоҳида таъкидладилар. Шунингдек, баъзи имом-хатиблар фаолиятида камчиликлар кўзга ташланаётганини айтиш баробарида улар ўзларини ислоҳ қилишлари лозимлигини алоҳида қайд этдилар.

Йиғилиш давомида Рамазон ойини муносиб кутиб олиш ва уни кўтаринки руҳда ўтказиш бўйича тегишли кўрсатма ва тавсиялар берилди.

* * *

Bugun, 27 fevral kuni O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari raisliklarida Namangan viloyatida faoliyat yuritayotgan imom-xatiblar majlisi bo‘lib o‘tdi.

Yig‘ilish Qur’oni karim tilovati va xayrli duolar bilan boshlandi.

Uchrashuv avvalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari yurtimiz taraqqiyotining yangi davrida diniy sohada juda katta islohotlar amalga oshirilayotgani, soha vakillari oldida turgan muhim vazifalar haqida so‘z yuritib, imomlik sharafli maqom bo‘lishi bilan birga o‘ta nozik va mas’uliyatli ish ekani, har bir imom bu haqiqatni bir zum bo‘lsa-da esidan chiqarmasligi va jamiyatning eng namunali va oldi kishisi bo‘lishi lozimligiga urg‘u qaratdilar.

Tahliliy ruhda o‘tgan majlisda Muftiy hazratlari keyingi yillarda Namangan viloyatida diniy-ma’rifiy sohada ko‘plab ijobiy ishlar amalga oshirilayotgani, imom-xatiblar shariat xodimi sifatida mo‘min-musulmon xalqimizni to‘g‘ri yo‘lga boshlash va xayriya ishlarida faollik borasidagi xizmatlari katta ekanini alohida ta’kidladilar. Shuningdek, ba’zi imom-xatiblar faoliyatida kamchiliklar ko‘zga tashlanayotganini aytish barobarida ular o‘zlarini isloh qilishlari lozimligini alohida qayd etdilar.

Yig‘ilish davomida Ramazon oyini munosib kutib olish va uni ko‘tarinki ruhda o‘tkazish bo‘yicha tegishli ko‘rsatma va tavsiyalar berildi.

Мусулмон донишмандлар кенгаши мустақил халқаро ташкилот бўлиб, у 2014 йилда Бирлашган Aраб Aмирликлари Aбу Даби шаҳрида ташкил топган.

Миср Араб Республикаси Бош имоми, ал-Азҳар мажмуаси раҳбари, Шайх Аҳмад Тоййиб Кенгашга раислик қилади, Муҳаммад Абдуссалом эса унинг бош котиби ҳисобланади.

Кенгаш номи араб тилида “مجلس حكماء المسلمين”, ўзбек тилида эса “Мусулмон донишмандлар кенгаши” деб юритилади.

Ташкилотнинг асосий мақсадлари мусулмон оламида тинчликни тарғиб қилиш, низоларни биргаликда ҳал этиш ва бағрикенгликни таъминлашдан иборат. Шунингдек, илм ва олимларни қадрлайдиган, ўзаро мулоқотни мустаҳкамлайдиган, бағрикенглик ҳамда бошқаларга ҳурматни қўллаб-қувватлайдиган фаровон жамият барпо этишдир.

Кенгашнинг мақсад ва вазифалари:

Адолат, тинчлик ва хавфсизликни қарор топтириш;

Таълим-тарбия, одоб-аҳлоқ ва маънавий фазилатларни тарғиб этиш;

Яхши қўшничилик, ўзаро ҳурмат каби исломий қадриятларни ёйиш;

Аёл-қизлар ва ёшлар ҳақ-ҳуқуқларини таъминлаш;

Уламолар қадрини ошириш ва халқларнинг дин пешволарига бўлган ишончини ошириш;

Турли дин вакиллари ўртасида меҳр-оқибатни мустаҳкамлаш, дўстона муносабатларни рағбатлантириш;

Зиддият ва келишмовчиликларнинг асл сабабларини аниқлаш ва мулоажасини қилиш;

Экстремизм, зўравонлик ва тарафкашликка қарши курашиш;

Исломий тушунчалар, хусусан, шаръий истилоҳларни изоҳлаш, уларни нотўғри талқин қиладиган хатти-ҳаракатларга муросасиз бўлиш;

Ёшларнинг эҳтиёжларига мос келадиган услубларни ишлаб чиқиш, келажак авлодни ҳамжиҳатлик руҳида тарбиялаш ва зулм-зўравонлик кайфиятини йўқотиш;

Коррупциянинг олдини олиш ва осойишталикни мустаҳкамлаш учун доимий чора-тадбирлар қўллаш;

Тинчлик, адолат, бағрикенглик ва тенгликни тарғиб қилиш йўналишида дунёнинг нуфузли идоралари билан ҳамкорлик қилиш.

Кенгаш бошқаруви ва аъзолари

Мазкур мақсад ва вазифаларни амалга оширишда уламоларнинг ўрнини ошириш, уларнинг тажриба ва мавқеларидан фойдаланиш устувор масала ҳисобланади.

Кенгаш бошқаруви аъзолигига ўзининг серқирра фаолияти билан обрў-эътиборга эришган мусулмон олимлари ва экспертлари жалб қилинади. Кенгаш ўз фаолиятини бошқариш ва муҳим масалаларни муҳокама қилишда мустақил қарор чиқаради.

Айни вақтда Кенгаш қуйидаги аъзолардан ташкил топган:

Шайх Абдуллоҳ ибн Байя, БААнинг Фатво кенгаши раҳбари ва Абу Даби тинчлик форуми раиси (Мавритания).

Ғози бин Муҳаммад бин Талал, Иордания Қирол ал-Байт исломий тафаккур жамғармаси Васийлар кенгаши раиси (Иордания).

Профессор доктор Ҳасан аш-Шофеий, Ал-Азҳар ҳузуридаги йирик уламолар кенгаши аъзоси, Миср Араб Республикаси Араб тили академияси раиси (Миср Араб Республикаси)

Шайхулислом Aллоҳшукур Пошозода, Кавказ мусулмонлари идораси раиси (Озарбайжон)

Шайх Нуриддин Холиқназар, Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий (Ўзбекистон)

Профессор доктор Муҳаммад Қурайш Шиҳоб, Индонезия дин ишлари бўйича собиқ вазири (Индонезия)

Профессор доктор Абдуллоҳ Нассиф, Саудия Арабистонидаги Ислом олами уюшмаси собиқ бош котиби (Саудия Арабистони)

Шайх Абдураҳмон бин Муҳаммад бин Рошид ал-Халифа, Баҳрайн Ислом ишлари бўйича олий кенгаш президенти (Баҳрайн)

Профессор доктор Мустафо Бенҳамза, Марокаш Олий илмий кенгаши аъзоси (Марокаш)

Шайх Шариф Иброҳим Солиҳ ал-Ҳусайний, Нигерия Ислом ишлари бўйича Олий Кенгаш Фатво бошқармаси раиси (Нигерия)

Профессор доктор Қутб Сано, Гвинея давлати Дин ишлари вазири (Гвинея)

Шайх Саййид Али ал-Амин, Ливан давлати вакили (Ливан)

Доктор Зулкифл бин Муҳаммад ал-Бакрий, Малайзия Вақф ишлари вазири (Малайзия)

Шайх Аҳмад ан-Нур Муҳаммад ал-Ҳилу, Чад давлати бош муфтийси (Чад)

Доктор Аҳмад Абдулазиз Ҳаддод, Ислом фиқҳи академияси аъзоси (БАА)

Маҳамаду Иссуфу, Нигерия вакили (Нигерия)

Аллоҳ таоло Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратларининг мазкур кенгашга аъзоликлари давомида Ислом дини равнақи ва мўмин-мусулмонлар фаровонлиги йўлида муносиб хизмат қилишларини муваффақ айласин.

Учрашувда маърифий тадбирлар юқори даражада ташкил этилгани ҳақида сўз юритиш баробарида келгусидаги истиқболли режалар, ҳамкорликда амалга ошириладиган тадбирлар ва халқаро анжуманлар ҳақида фикр-мулоҳаза алмашилди. Шунингдек, икки давлат раҳбарларининг диний-маърифий соҳага қаратаётган эътиборлари натижасида кўплаб хайрли ишлар амалга оширилаётганини алоҳида қайд этилди.

Мулоқот чоғида Шайхулислом Оллоҳшукур Пошозода Ўзбекистон Президенти томонидан сўнгги йилларда ватан, халқ ва дин равнақи йўлида жуда катта ишлар амалга оширилаётганига урғу қаратди. Бундан ташқари, у Шайхулислом даражасига етишда Тошкент ва Бухородаги устозлари, сафдошлари ва билим даргоҳларининг ўрни ниҳоятда беқиёс эканини билдирди.

Шайхулислом ҳазратлари ўтган 2023 йил ноябрь ойида Туркий давлатлар муфтийлари йиғилиши ва Мир Араб мадрасасининг 500 йиллигига бағишланган халқаро анжуман юртимизда жуда юқори даражада ўтказилганини юксак эътироф этди.

Муфтийлар икки мамлакат халқлари ўртасидаги дўстлик ва қардошлик ришталарини янада мустаҳкамлаш, диний-маърифий соҳадаги ҳамкорликни ривожлантириш ва илм-фан соҳаларида ўзаро тажриба алмашишга оид масалаларга ҳам урғу қаратдилар.

* * *

Shu yil 24 yanvar kuni Boku shahrida bo‘lib o‘tayotgan O‘zbekiston fan va madaniyati kunlari doirasida hukumatimiz delegatsiyasi tarkibida tashrif buyurgan O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari Kavkaz musulmonlari idorasi raisi Shayxulislom Ollohshukur Poshozoda bilan muloqot o‘tkazdilar.

Uchrashuvda ma’rifiy tadbirlar yuqori darajada tashkil etilgani haqida so‘z yuritish barobarida kelgusidagi istiqbolli rejalar, hamkorlikda amalga oshiriladigan tadbirlar va xalqaro anjumanlar haqida fikr-mulohaza almashildi. Shuningdek, ikki davlat rahbarlarining diniy-ma’rifiy sohaga qaratayotgan e’tiborlari natijasida ko‘plab xayrli ishlar amalga oshirilayotganini alohida qayd etildi.

Muloqot chog‘ida Shayxulislom Ollohshukur Poshozoda O‘zbekiston Prezidenti tomonidan so‘nggi yillarda vatan, xalq va din ravnaqi yo‘lida juda katta ishlar amalga oshirilayotganiga urg‘u qaratdi. Bundan tashqari, u Shayxulislom darajasiga yetishda Toshkent va Buxorodagi ustozlari, safdoshlari va bilim dargohlarining o‘rni nihoyatda beqiyos ekanini bildirdi.

Shayxulislom hazratlari o‘tgan 2023 yil noyabr oyida Turkiy davlatlar muftiylari yig‘ilishi va Mir Arab madrasasining 500 yilligiga bag‘ishlangan xalqaro anjuman yurtimizda juda yuqori darajada o‘tkazilganini yuksak e’tirof etdi.

Muftiylar ikki mamlakat xalqlari o‘rtasidagi do‘stlik va qardoshlik rishtalarini yanada mustahkamlash, diniy-ma’rifiy sohadagi hamkorlikni rivojlantirish va ilm-fan sohalarida o‘zaro tajriba almashishga oid masalalarga ham urg‘u qaratdilar.

Ана шундай мактублардан бири Тожикистон Ислом маркази раиси, Тожикистон муфтийси Саидмукаррам Абдуқодирзода жанобларидан келган. Жумладан:
– Машҳур Мир Араб мадрасасининг 500 йиллигига бағишланган халқаро конференцияни аъло даражада ўтказилгани, Ўзбекистон Республикасида самимий қабул ва меҳмондўстлик кўрсатилгани учун чуқур эҳтиромимиз ва чин дилдан миннатдорлигимизни қабул қилгайсиз. Шунингдек, ушбу сафарда муносиб хизмат кўрсатган ва доимий ҳамроҳлиқ қилган Тошкент шаҳридаги “Кўкалдош” ўрта махсус ислом билим юрти мудири Абдуҳаким қори Матқуловни бириктирилгани учун алоҳида ташаккур изҳор этамиз.

Умид қиламизки, бундай муҳим ва долзарб тадбирлар диний идоралар раҳбарларининг ўзаро тушуниши ва ҳамкорлигига катта ҳисса қўшади, глобал тинчлик ва икки томонлама мулоқотни ривожлантиришга муҳим омил бўлиб хизмат қилади. Келажакда алоқаларимиз ва дўстлигимиз янада мустаҳкамланади, дейилади миннатдорлик мактубида.

Мана шундай миннатдорлик мактубларида юксак эътибор ва юқори даражадаги ташкилотчилик учун ташаккур билдириш баробарида Ислом дини ривожи йўлидаги ҳамкорликни мустаҳкамлаш ва мусулмон уммати учун долзарб масалаларга ечим топиш борасидаги учрашувлар юқори баҳоланган.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Айниқса, экстремизм, ақидапарастлик ва мутаассиблик каби иллатларга қарши ҳамкорликда курашиш, исломофобияга муросасиз бўлиш каби  масалалар муҳокама этилди. Шунингдек, мусулмон уммати учун энг муҳим бўлган масалалар ҳамжиҳатликда кўриб чиқилди.

Мазкур муаммоларни ҳал этишнинг ягона йўли бирдамликда ҳаракат қилиш,  ўзаро алоқаларни мустаҳкамлаш экани барча муфтийлар томонидан таъкидланди.