каъба – Alhidoya.uz https://alhidoya.uz Farg'ona viloyati vakilligi Tue, 29 Apr 2025 05:04:48 +0000 uz-UZ hourly 1 https://wordpress.org/?v=7.1.1 https://alhidoya.uz/wp-content/uploads/2021/01/cropped-AlHidoya.uz_-32x32.png каъба – Alhidoya.uz https://alhidoya.uz 32 32 Каъба деворига рўмолни тегизиш ҳукми қандай? https://alhidoya.uz/bolimlar/kaba-devoriga-romolni-tegizish-hukmi-qanday/ Tue, 29 Apr 2025 05:04:48 +0000 https://alhidoya.uz/?p=31278 Савол: Ассалому алайкум!

— Тавоф асносида Каъба олдига келиб, рўмолимни унинг деворларига тегизиб ишқаладим. Каъбага хушбўйлик суртилгани ҳисобга олинса, зиммамга бирор нарса вожиб бўладими?

Жавоб: Ва алайкум ассалом!

— Одатда хушбўйлик ишлатиш киши эҳромда эканлигида тақиқланади. Шунинг учун рўмолни тегизиш ҳукми ҳам эгасининг ҳолатига боғлиқ бўлади. Агар эҳромда бўлмаган ҳолатда шундай иш содир этган бўлса, унга ҳеч қандай жарима лозим бўлмайди.

Шунингдек, Каъбага суртилган мушки-анбарнинг ўзи йўқолиб, ҳиди қолиб кетган вақтда ишқаланган бўлса ҳам жарима лозим бўлмайди. Чунки ҳиднинг ўзи бирор жаримага сабаб бўлмайди.

Агар рўмолга сурилган атирнинг айнан ўзи теккан бўлса, шу ҳолатдагина жиноят ҳисобланади. Бу ҳолатда рўмолни хушбўйлик текканидан бошлаб 12 соат ичида ювиб олса, садақа, 12 соатдан кейин ювса, қўй сўйиш лозим бўлади. Теккан заҳоти артиб ё ювиб ташласа ёки бошқасини ўраб олса, ҳеч қандай жарима лозим бўлмайди.

Аёлларнинг рўмолдан бошқа кийимлари ҳамда эркаклар эҳром либосларини каъбага тегишининг ҳукми ҳам мана шу билан бир хил бўлади.
Яна шуни ҳам таъкидлаш керакки, Каъба деворларига ёпишиш, кийим ва эҳромларини унга суртиш табаррук жиҳатидан мустаҳаб амаллардан ҳисобланади. Динимизда инсон жонини хатарга қўйиш мумкин бўлмагани учун Каъба атрофи қаттиқ тиқилинч бўлиб турган пайтларда унга яқинлашиб жонини хатарга қўйиш тўғри бўлмайди. Валлоҳу аълам.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази

***

Savol: Assalomu alaykum!

— Tavof asnosida Ka’ba oldiga kelib, ro‘molimni uning devorlariga tegizib ishqaladim. Ka’baga xushbo‘ylik surtilgani hisobga olinsa, zimmamga biror narsa vojib bo‘ladimi?

Javob: Va alaykum assalom!

— Odatda xushbo‘ylik ishlatish kishi ehromda ekanligida taqiqlanadi. Shuning uchun ro‘molni tegizish hukmi ham egasining holatiga bog‘liq bo‘ladi. Agar ehromda bo‘lmagan holatda shunday ish sodir etgan bo‘lsa, unga hech qanday jarima lozim bo‘lmaydi.

Shuningdek, Ka’baga surtilgan mushki-anbarning o‘zi yo‘qolib, hidi qolib ketgan vaqtda ishqalangan bo‘lsa ham jarima lozim bo‘lmaydi. Chunki hidning o‘zi biror jarimaga sabab bo‘lmaydi.

Agar ro‘molga surilgan atirning aynan o‘zi tekkan bo‘lsa, shu holatdagina jinoyat hisoblanadi. Bu holatda ro‘molni xushbo‘ylik tekkanidan boshlab 12 soat ichida yuvib olsa, sadaqa, 12 soatdan keyin yuvsa, qo‘y so‘yish lozim bo‘ladi. Tekkan zahoti artib yo yuvib tashlasa yoki boshqasini o‘rab olsa, hech qanday jarima lozim bo‘lmaydi.

Ayollarning ro‘moldan boshqa kiyimlari hamda erkaklar ehrom liboslarini ka’baga tegishining hukmi ham mana shu bilan bir xil bo‘ladi.
Yana shuni ham ta’kidlash kerakki, Ka’ba devorlariga yopishish, kiyim va ehromlarini unga surtish tabarruk jihatidan mustahab amallardan hisoblanadi. Dinimizda inson jonini xatarga qo‘yish mumkin bo‘lmagani uchun Ka’ba atrofi qattiq tiqilinch bo‘lib turgan paytlarda unga yaqinlashib jonini xatarga qo‘yish to‘g‘ri bo‘lmaydi. Vallohu a’lam.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi

]]> Ал-Азҳар Каъба бузилишини ўз ичига олган видео ўйинлардан огоҳлантиради https://alhidoya.uz/yangiliklar/al-az-ar-kaba-buzilishini-z-ichiga-olgan-video-jinlardan-ogo-lantiradi/ Mon, 05 Jul 2021 13:41:55 +0000 https://alhidoya.uz/?p=17881 Қоҳирадаги таниқли Ал-Азҳар университети кейинги босқичга ўтиш учун ўйинчиларни Каъбани бузишга ундайдиган Fortnite деб номланган кўп ўйинчи иштирок этувчи видео ўйинини тақиқлаш ҳақида огоҳлантириш хати эълон қилди. Огоҳлантириш университетнинг Халқаро электрон фатволар маркази орқали берилган.

«Марказ илгари ёшлар онгини банд қиладиган, уларни фойдали билим олиш ёки ишлашдан чалғитадиган ва уларни воқеликдан узоқлаштириб виртуал оламларга қамаб қўядиган, нафратга, ўзига ёки бошқаларга зарар етказишга ундайдиган баъзи электрон ўйинлардан огоҳлантиради», дейилади университетнинг фейсбук саҳифасида.

Рўйхатга қўшилган Fortnite видео ўйини қуролларни ютиб олиш ва кейинги босқичга ўтиш учун ўйинчиларни Каъбани бузишга  ундайди. «Бу ёшларнинг эътиқоди ва қадр-қимматига таъсир қилади. Шу сабабли, марказ зўравонликни рағбатлантирадиган ёки ёлғон ғояларни ўз ичига оладиган, эътиқодни бузадиган ёки диний эътиқодга ҳурматсизлик кўрсатадиган барча электрон ўйинларнинг тақиқланишини талаб қилади».

]]> Каъбаи муаззаманинг ичида нима бор? https://alhidoya.uz/bolimlar/savol-javob/kabai-muazzamaning-ichida-nima-bor/ Thu, 10 Jun 2021 12:15:35 +0000 https://alhidoya.uz/?p=17557 Савол: Ассалому алайкум!
— Каъбаи муаззама ичида ҳавода муаллақ турувчи тош бор деб айтишди. Лекин Каъбанинг расмларида бу нарсага кўзим тушмади. Илтимос шу хақида озроқ маълумот берсангиз.

Жавоб: Ва алайкум ассалом!
— Каъбанинг ичида ҳавода муаллақ тош борлиги ҳақидаги гап-сўзлар асоссиз ва воқъликка тўғри келмайди. Чунки у ерда ғайри табиий нарсанинг ўзи йўқ.

Ҳозирги кунда Каъбаи муаззаманинг ички қисмининг тавсифи қуйидагича: Каъбанинг ичи ва деворларига мармар плиталар ётқизилган. Ушбу мармарлардан бири бошқаларидан ранги ва тузилиши билан ажралиб туради. Макка шаҳри мусулмонлар қўлига ўтгач, Пайғамбаримиз айнан ана шу ерда намоз ўқиганлар. Шунинг учун шу жойда қилинган ибодат савоби улуғ ҳисобланади.

Деворларда бир хил оралиқда Аллоҳ уйини сақлаш учун қайғурган буюк шахсларнинг исмлари ва Каъбатуллоҳда қилинган ишларни ёритувчи матн ва безаклар илиб қўйилган. Каъба шифтига ипак мато қопланган. Валлоҳу аълам.

ЎМИ Фатво ҳайъати

]]>