ҳалол луқма – Alhidoya.uz

Ютуқли аксияларда пул ютиб олсам ҳалол бўладими?

Alhidoya.uz таҳририяти — Fri, 14 Jul 2023 06:11:01 +0000

Савол: Ассалому алайкум!
— Ҳалол маҳсулотларга сок, печинига акция қўйилган. Ундаги кодларни махсус рақамга смс орқали жўнатамиз. Aгар ўйинга чақирса борсам дамас ёки 75 млн пул чиқса, олсам ҳалол бўладими?

Жавоб: Ва алайкум ассалом!
— Ютуқли акция маҳсулот нархини оширмаган ва уни истеъмол қилиш мақсадида сотиб олинган бўлиб, ютуқ чиқиб қолса, уни олиш ҳалол ҳисобланади. Аксинча, маҳсулот нархи акция даврида қимматлашган бўлса ёки қимматлашмаган бўлсада уни сотиб олишдан мақсад, айнан ютуққа эришиш бўлса, жоиз эмас. Валлоҳу аълам.

ЎМИ Фатво маркази

«Хурмо эгасини топиб, уни рози қилинг»

Alhidoya.uz таҳририяти — Thu, 12 Mar 2020 10:12:37 +0000

Ҳорис Муҳасибий ёшлик пайтларида хурмо сотадиган киши олдида ўйнаётган болаларнинг ўйинларини томоша қилиб турардилар. Бир пайт хурмо сотадиган киши қўлида бир қанча хурмо олиб чиқиб, Ҳорис Муҳасибийга: “Бу хурмолардан егин”, – деди. Шунда У зот: “Бу хурмоларни қаердан олдингиз?”- дедилар. Хурмо сотувчи: “Ҳозир бир кишига хурмо сотгандим, унинг хурмосидан тушиб қолди, шу хурмодан”, – деб жавоб берди. Ҳорис Муҳасибий: “У кишини танийсизми?” – деб сўрадилар. У киши “Ҳа”, – деди. Ҳорис Муҳасибий болаларга қараб: “Бу киши мусулмонми?” – дедилар. Болалар: “Ҳа”, – дейишди. Шунда Муҳасибий тез-тез юриб кетдилар. Хурмо сотувчи у зотнинг орқаларидан бориб маҳкам ушлаб: “Аллоҳга қасамки, нима демоқчи эканлигингни айтмагунингча, сени қўйиб юбормайман”, – деди. У зот: “Агар мусулмон бўлсангиз, хурмонинг эгасини топиб, уни рози қилиб қўйинг. Ўзингиз мусулмон бўлиб туриб, мусулмон болаларнинг луқмасини ҳаром билан таомлантирасизми?” Бу гапни эшитган хурмо сотувчи: “Аллоҳга қасамки, бундан буён тижорат қилмайман”, – деди.

Қўштепа тумани “Қорашбува” масжиди имом-хатиби
Камолиддин АКБАРОВ тайёрлади

Тарбиянинг асоси ҳалол луқмада

Alhidoya.uz таҳририяти — Sun, 09 Feb 2020 04:32:14 +0000

Жунайд Боғдодий айтадилар: Ҳорис Муҳасибий фақирликдан қийинчиликда яшар эдилар. Кунларнинг бирида уйимнинг олдида ўтирган эдим. У зот ўтиб қолдилар. Юзларидан очликдан толиққанликлари билиниб турарди.
– Амаки, агар уйимизга кирсангиз, таомланардик, – дедим.
– Шундай қиласанми? – дедилар.
– Ҳа, хурсанд қилган бўлардингиз, – дедим.

Ул зотни амакимнинг уйга олиб киришни ният қилдим, чунки амакимнинг уйи кенг, бунинг устига уларнинг уйида бор таом бизникда йўқ эди. Турли хил таомларни у зотнинг олдига қўйдим. Шайх ҳазратлари қўлларини таомга узатиб, оғзиларига олиб бориб, чайнадилар, лекин юта олмадилар. Шунда ўрниларидан турдилар-да, менга ҳеч нарса демасдан чиқиб кетдилар. Эртасига устозни кўриб қолиб:
– Эй амаки, кеча уйимизга кириб хурсанд қилган эдингиз, сўнг ноқулай аҳволга солиб, индамай чиқиб кетдингиз?!
– Эй болажоним, ҳақиқатдан ҳам кеча қорним ўта оч эди. Қўйган таомларингни иштаҳа билан тановвул қиламан, дегандим. Лекин мен билан Аллоҳнинг ўртамизда бир аломат бор: вақтики, Аллоҳ рози бўлмайдиган, шубҳали таом келса, димоғимга билинади ва қабул қилмайди. Шу ҳолат бўлганди ташқарига чиқиб, оғзимдагини ташлаб кетавердим, – дедилар.

Бу воқеага Қошайрий зиёда қиладилар:
Жунайд, бугун уйимизга киринг, – дедилар. Устоз кирганларида қаттиқ, синиқ нонни олдиларига қўйдим. Ундан едилар ва агар фақир кишини таомлантирмоқчи бўлсанг, мана шу ҳолатдаги каби таомлантир, – дедилар.

Жаъфар айтдилар: Ҳорис Муҳасибийнинг вафотларига гувоҳ бўлдим. У зот айтадиларки, агар мен яхши кўрган нарсамни кўрсам, табассум қиламан ва агар яхши кўрганимдан бошқа нарсани кўрсам, юзимдан билиб оласизлар.

Муҳасибий табассум қилдилар-да, жон топширдилар (Аллоҳ раҳматига олсин, мақомларини улуғ қилсин).

Хулоса: Ҳалоллик – шариатимизда энг асосий масалалардан бири ҳисобланади. Зеро, ҳар бир мусулмон бажарган солиҳ амалларининг қабул бўлиши, фарзандларининг салоҳияти, оиласининг фаровонлиги айнан луқмасининг ҳалол, касби-корининг шариат кўрсатмаларига мувофиқ бўлишига боғлиқдир. Аксинча, бировнинг молини ботил йўл билан ейишга – рибо, қимор, порахўрлик, алдамчилик, ўғрилик, товламачилик, қарзга олган нарсаларни қайтариб бермаслик ва бошқа шу кабилар ишлар эса икки дунёсини барбод қилади. Аллоҳ бундай оқибатдан барчамизга паноҳ берсин!

Камолиддин АКБАРОВ,
Қўштепа тумани “Қорашбува” масжиди имом-хатиби